Αποχαιρετισμός στην Mαριανίνα Kριεζή, της Όλγας Μοσχοχωρίτου

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ: Τρίτη, 08 Φεβρουαρίου 2022 10:31 Συντάκτης:
Βαθμολογήστε το άρθρο
(3 ψήφοι)
Αποχαιρετισμός στην Mαριανίνα Kριεζή, της Όλγας Μοσχοχωρίτου

 

 «Ακούμε τη Λιλιπούπολη και νομίζουμε ότι ακούμε Ράδιο Μόσχα!» Ευάγγελος Αβέρωφ

Φτωχαίνουμε διαρκώς από μελωδούς, αφού πρώτα πλουτίσαμε το νου και την καρδιά μας  με τις μελωδίες τους.

Μας άφησε λοιπόν και η Μαριανίνα Κριεζή  στα 75 της χρόνια (1947-2022).

Άνθρωπος του ραδιοφώνου, η Μαριανίνα Κριεζή παρουσίασε διάφορες εκπομπές, όμως έμεινε στην ιστορία του από τη συνεργασία με το Τρίτο Πρόγραμμα, που ξεκίνησε το 1977, στα χρόνια του Μάνου Χατζιδάκι. Στιχουργός όλων των τραγουδιών της ραδιοφωνικής εκπομπής «Εδώ Λιλιπούπολη», και κειμενογράφος μαζί με την Άννα Παναγιωτοπούλου, η Μαριανίνα Κριεζή συνδέθηκε με  την πιο τρυφερή ραδιοφωνική στιγμή της Μεταπολίτευσης. Μια εκπομπή για μικρά και μεγάλα παιδιά αλλά και «έξυπνους ενήλικες».

Η εκπομπή λατρεύτηκε, αλλά και πολεμήθηκε,  επειδή ασκούσε κριτική χωρίς διακρίσεις σε πρόσωπα και θεσμούς. Οι παραλληλισμοί των τόπων, των γεγονότων και των προσώπων δεν είναι τυχαίοι:

«Το βουνό Λιλιμπάγια θα μπορούσε να είναι ο Όλυμπος, το Πόρτο Λίλι θα μπορούσε να είναι ο Πειραιάς. Ο Δήμαρχος Χαρχούδας είναι ο πονηρός πολιτευτής που φτιάχνει και ξαναφτιάχνει τη "λεωφόρο Γαλάζιας Πεταλούδας" (εμφανής παραλληλισμός της κατασκευής της Λεωφόρου Συγγρού εκείνη την εποχή)» (όπως έγραφε το 1979 ο Ν. Δήμου).

Η εκπομπή σχολίαζε τα πάντα, με έναν τρόπο αναρχικό, ενάντια σε κάθε εξουσία, όπως οφείλει να κάνει κάθε παιδί.

Ένα πρόγραμμα τολμηρό και ανατρεπτικό για την εποχή του, εποχή της αυταρχικής μεταπολιτευτικής δεξιάς, που δε συγχώρεσε ποτέ το Μάνο Χατζηδάκι για την ελευθεροστομία και το ελεύθερο φρόνημά του.

Μια εκδοχή «πεφωτισμένης και εκσυγχρονισμένης αστικής διανόησης» που εκνεύρισε τα μάλα τον Ευάγγελο Αβέρωφ και τους συν αυτώ.

 Ας θυμηθούμε  λίγο το σενάριο της σειράς:

Ο Δυστροπόπιγκας, ένας από τους ήρωες, αποφάσισε να διεκδικήσει την εξουσία της Λιλιπούπολης από τον δήμαρχό της Χαρχούδα.

Αυτόματα το σενάριο μιας παιδικής σειράς δημιούργησε  πολιτικά προβλήματα. Ο Χαρχούδας συνδέθηκε με τη Δεξιά Κυβέρνηση ενώ ο Δυστροπόπιγκας με την Αριστερή αντιπολίτευση. 

Ο δεξιός Τύπος βυσσοδομούσε.  Επώνυμα μέλη της Κυβέρνησης του Κωνσταντίνου Καραμανλή, άρχισαν να κατηγορούν τη σειρά για κομμουνιστική προπαγάνδα. Η αντίδραση από τους Τσαλδάρη και Λαμπρία ήταν έντονη, ενώ ο Αβέρωφ είχε δηλώσει το ανεκδιήγητο: «Ακούμε τη "Λιλιπούπολη" και νομίζουμε ότι ακούμε Ράδιο Μόσχα!».

Η επερώτηση στη βουλή του Τσαλδάρη οδήγησε τον Κυρ στη δημιουργία της δικής του «Τσαλδαρούπολης». Όμως όσα προβλήματα κι αν είχαν δημιουργηθεί από όλα αυτά, ο Χατζιδάκις προστάτευε τόσο οικονομικά όσο και πολιτικά την εκπομπή και τους συνεργάτες του.

Ο ίδιος,  είχε χαρακτηρίσει τη «Λιλιπούπολη»:

«γέννημα μιας φιλελεύθερης και πειραματικής ραδιοφωνίας από τη μία, του Τρίτου Προγράμματος, και από την άλλη μιας ομάδας νέων ανθρώπων με πολύ ταλέντο που συγκεντρώθηκαν στο Τρίτο και δούλεψαν ελεύθερα, με κέφι, με αξιοπρέπεια και αυτοσεβασμό. Αυτό βέβαια δεν στάθηκε εμπόδιο στο να εξοργιστεί η αντιδραστική παραδημοσιογραφία του ελληνικού Τύπου που χαρακτήρισε τη "Λιλιπούπολη"...κομμουνιστική. Ίσως γιατί πρώτη φορά κάποιοι μιλούσαν στα παιδιά υπεύθυνα με καθαρή ποιητική γλώσσα. Θίγοντας (με τον τρόπο αυτόν) θέματα που βασανίζουν και πονάνε τον τόπο και όχι ως εκπαιδευτικοί ή γονείς ανόητοι που συμπεριφέρονται στα παιδιά λες και αποτείνονται σε υπανάπτυκτους και ατελείς οργανισμούς με θέματα ανώδυνα και γλώσσα απονεκρωμένη και συμβατική»

Η σειρά τελικά άντεξε μέχρι το 1980. Από τις εκπομπές 3 χρόνων διασώθηκαν μόνο 74.

Αχ τί μας θύμισε η Μαριανίνα με το θάνατό της!

Πολυσχιδής και πολυτάλαντη, συνέπραξε επίσης, ως κειμενογράφος, σε επιθεωρήσεις της «Ελεύθερης Σκηνής».

Στη μακρά σταδιοδρομία της ως στιχουργός συνεργάστηκε, μεταξύ άλλων, με τους: Αρλέτα, Ελένη Δήμου, Στράτο Διονυσίου, Μαργαρίτα Ζορμπαλά, Σαβίνα Γιαννάτου, Μιχάλη Μπαζάκα, Δήμητρα Γαλάνη, Βασίλη Παπακωνσταντίνου, Μιχάλη Χατζηγιάννη. Στίχους της έχουν μελοποιήσει συνθέτες όπως οι: Λένα Πλάτωνος, Νίκος Κυπουργός, Δημήτρης Μαραγκόπουλος, Νίκος Χριστοδούλου, Λάκης Παπαδόπουλος, Γιάννης Σπανός, Δήμητρα Γαλάνη, Μιχάλης Καπούλας, Ευσταθία, Τάκης Μουσαφίρης, Διονύσης Τσακνής, κ.ά.

«Δεν μπορώ να γράψω λαϊκό τραγούδι», έλεγε, «εφόσον εγώ δεν προέρχομαι από τα λαϊκά στρώματα, δεν ήμουν κορδελιάστρα. Κάποτε που ο Λευτέρης Παπαδόπουλος μου πρότεινε να γράψω στίχους για λαϊκά τραγούδια του είπα: Μα θα ήμουν ψεύτρα. Όταν εσύ γράφεις «βάλε το λουλούδι στο ποτήρι», είσαι αληθινός γιατί οι γονείς σου όντας πρόσφυγες από τη Μικρασία, δεν είχαν βάζο. Η δική μου η γιαγιά όμως διέθετε γαλλικό βάζο για τα λουλούδια».

Παρ’ όλα αυτά έγραψε «τον περιπτερά» σε μουσική Τάκη Μουσαφίρη και ερμηνεία του Στράτου Διονυσίου!

Η Μ. Κριεζή λοιπόν, με τίμια και τρυφερή ματιά, μας έδειξε έναν κόσμο ονειρικό. Έναν κόσμο που θα άξιζε στα παιδιά και στους «έξυπνους μεγάλους». Έναν κόσμο ενοποιημένων συναισθημάτων, ζώων, φυτών και ανθρώπων. Τη ζωή σαν μια ολότητα, όμορφη, με παιδικά χρώματα «ροζουλί, Ρόζα, Ροζαλία».

Ήταν η Μαριανίνα ο Πήτερ Παν του  τραγουδιού μας; Έψαχνε τη «χώρα του ποτέ»... Εκεί που τα χρώματα και τα αισθήματα δεν τελειώνουν;

Η μήπως θα ήθελε να πρωταγωνιστεί σε μια περιπέτεια με το Χάρυ Πότερ όπου αγαθοί μάγοι θα κατάφερναν να νικήσουν τους κακούς;

«Δε θέλω αλήθεια, μαγεία θέλω», όπως θα ‘λεγε και η Μπλανς Ντυμπουά!

Η Μαριανίνα Κριεζή είχε, επίσης, μεταφράσει και διασκευάσει διάφορα έργα με παιδικό περιεχόμενο (ιστορίες και τραγούδια). Ως συγγραφέας συμμετείχε στον συλλογικό τόμο «Λόγος για την Ύδρα» (Εκδόσεις Καστανιώτη, 2008), που περιελάμβανε ζωγραφικά έργα γνωστών καλλιτεχνών τα οποία συνδέονταν με το ιστορικό νησί: Παναγιώτη Τέτση, Νίκου Χατζηκυριάκου-Γκίκα, Περικλή Βυζάντιου και Νίκου Νικολάου (στοιχεία από την Καθημερινή).

Όμως εμείς, παρότι γνωρίζουμε το πολυσύνθετο  έργο της, θέλουμε «να την αποχαιρετήσουμε μαζί με το δημοσιογράφο Μπρίλη, το Δυστροπόπιγκα, τον Πρίγκηπα, το Δήμαρχο Χαρχούδα, την Πιπινέζα και τον Παπαγάλο της, το ζαχαροπλάστη Γλυκόσαυρο, το Δόκτορα Δρακατώρ με το επταθέσιο γαϊδούρι του και τον Μπιξ - Μπιξ και την Πομπίλα τα παιδιά της Λιλιπούπολης. Από την ορεινή Λίλιτσα, μέχρι την Αρχαία Ακουαλίλη σε όλο το μήκος του Γιαουρτοπόταμου, όλοι οι αντιχαρχουδικοί θα παρακολουθούμε δακρυσμένοι την Μαριανίνα Κριεζή να ανεβαίνει στα αστέρια με τον γλυκό Μπέμπαντα», όπως εύστοχα έγραψε στο facebook ο Σαράντος Θεοδωρόπουλος.

 

Αναγνώστηκε 669 φορές
 Όλγα Μοσχοχωρίτου

Κάντε κλικ στο όνομα του αρθρογράφου για να διαβάσετε όλα τα άρθρα του.

Θέλουμε να μιλήσουμε για τον κομμουνισμό της εποχής μας, την αναγκαία αλλά όχι δεδομένη προοπτική. Θέλουμε να μιλήσουμε ταυτόχρονα για την καθημερινή επιβίωση και τον αγώνα γι’ αυτήν.

ΛΙΣΤΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Εγγραφείτε στην λίστα επικοινωνίας μας για να είστε πάντα ενημερωμένοι.