Πηγή: Εξαίρεση
περιοδικό κοινωνικής & πολιτικής Θεωρίας
Με σημείο αναφοράς το μανιφέστο του εγχειρήματος ΕΛΑΣ, επιχειρείται στο παρόν κείμενο, με την εκτεταμένη αξιοποίηση «θεωρητικών» επισημάνσεων εκ του «μανιφέστου» όπως αυτό δημοσιεύθηκε, να καταδειχθεί, πως πρόκειται για μια διακήρυξη που φέρει μια μη πεπερασμένη σειρά θεωρητικών αρρυθμιών που προσιδιάζουν προς την ενσώματη αδυναμία της εγχώριας αριστεράς του συστημικού ρεαλισμού να επιχειρηματολογήσει πέραν των ανελαστικών ορίων μιας διάχυτης παραδοξολογίας χωρίς έρμα και χωρίς Λόγο.
Υπό αυτή την θέαση λοιπόν, τα αποσπάσματα που έχουν επιλέγει εστιάζουν σε βασικούς άξονες του «μανιφέστου» με στόχο να καταδειχθεί πως το ερμηνευτικό πλαίσιο που διαπερνά εγκάρσια το κείμενο δεν συνιστά μια καινή συμβολή, αλλά ανάστροφα, αναφύεται ως ένας ανερυθρίαστος μηρυκασμός τετριμμένων λόγων που επιδιώκουν ανεπιτυχώς, τον μετασχηματισμό τους, σε Λόγο.
Απόσπασμα πρώτο :
Υπό αυτούς τους όρους, η σύγκλιση των τριών ρευμάτων της Αριστεράς του 20ού αιώνα, της Σοσιαλδημοκρατίας, της Ριζοσπαστικής και Ανανεωτικής Αριστεράς και της Πολιτικής Οικολογίας, αναδεικνύεται σε κρίσιμη πολιτική αναγκαιότητα
Η επίκληση της Σοσιαλδημοκρατίας, της Ριζοσπαστικής και Ανανεωτικής Αριστεράς και της Πολιτικής Οικολογίας ως δήθεν προοδευτικής σύνθεσης συνιστά, στην πραγματικότητα, μια εργαλειακή σύμπτυξη τριών πολιτικών ρευμάτων που έχουν ιστορικά και πολιτικά χρεοκοπήσει. Παρά τις επιμέρους διαφορές τους, τα ρεύματα αυτά έχουν αποδεχθεί ως αδιαμφισβήτητο ορίζοντα τον καπιταλιστικό τρόπο οργάνωσης της κοινωνίας, περιορίζοντας τη δράση τους στη διαχείριση και όχι στην ανατροπή των δομών που παράγουν ανισότητα, εκμετάλλευση και κοινωνικό αποκλεισμό.
Μέσα στις συνθήκες του σύγχρονου ολοκληρωτικού καπιταλισμού, η ύπαρξή τους δεν λειτουργεί ως δύναμη ρήξης αλλά ως μηχανισμός ενσωμάτωσης και απορρόφησης των κοινωνικών αντιστάσεων. Η πολιτική τους πρόταση εξαντλείται σε μεταρρυθμίσεις χαμηλής έντασης και σε ηθικές διακηρύξεις χωρίς ουσιαστικό μετασχηματιστικό περιεχόμενο. Ως εκ τούτου, περισσότερο από φορείς κοινωνικής αλλαγής, αναδεικνύονται σε οκνηρή απολογία του υπάρχοντος συστήματος, συμβάλλοντας στη νομιμοποίηση και αναπαραγωγή του.
Απόσπασμα δεύτερο :
Το ιστορικό δίλημμα «μεταρρύθμιση ή επανάσταση», που σφράγισε και δίχασε την ευρωπαϊκή Αριστερά στον 20ό αιώνα, δεν μπορεί πλέον να καθοδηγεί τις επιλογές του παρόντος.
Το δίλημμα «μεταρρύθμιση ή επανάσταση» πλέον έχει απωλέσει μεγάλο μέρος της πολιτικής και κοινωνικής του δυναμικής, όχι επειδή ξεπεράστηκαν οι αντιθέσεις που το γέννησαν, αλλά επειδή οι ιστορικές εκδοχές του αριστερού ρεαλισμού κατέληξαν να διαψεύσουν τις ίδιες τους τις υποσχέσεις.
Για δεκαετίες, η μεταρρυθμιστική στρατηγική στηρίχθηκε στην παραδοχή ότι ο καπιταλισμός μπορούσε να εξανθρωπιστεί μέσω θεσμικών παρεμβάσεων, κοινωνικών κατακτήσεων και αναδιανεμητικών πολιτικών. Ωστόσο, η νεοφιλελεύθερη αναδιάρθρωση και η σύγχρονη μορφή καπιταλιστικής κυριαρχίας ανέδειξαν τα όρια αυτής της προσδοκίας. Σήμερα, το σύστημα φαίνεται να κινείται σε ολοένα πιο ανελαστικά όρια, όπου η δυνατότητα ουσιαστικών θετικών μεταβολών συρρικνώνεται.
Έτσι, το πραγματικό διακύβευμα δεν αφορά πλέον τη διαβάθμιση των μεταρρυθμίσεων, αλλά τη στάση απέναντι στο ίδιο το σύστημα αναδεικνύοντας τον κρίσιμο δυϊσμό : αποδοχή και διαχείριση του υφιστάμενου ή ολοσχερής απόρριψη και αναζήτηση μιας πλήρους ανεστραμμένη κοινωνικής προοπτικής;
Απόσπασμα τρίτο :
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η σοσιαλδημοκρατία οφείλει να απομακρυνθεί από τις λογικές διαχείρισης και να συναντηθεί με το πνεύμα του ριζοσπαστισμού στην αντιμετώπιση των ανισοτήτων και της διαφθοράς· η ριζοσπαστική και ανανεωτική Αριστερά να επεξεργαστεί ρεαλιστικές και εφαρμόσιμες πολιτικές για την παραγωγική ανασυγκρότηση και τη θεσμική ανασύνταξη της χώρας· και η πολιτική οικολογία να ενσωματωθεί στον πυρήνα ενός νέου μοντέλου ανάπτυξης που θα συνδυάζει βιωσιμότητα, ενεργειακή ασφάλεια και κοινωνική δικαιοσύνη.
Η παραπάνω θέση παραγνωρίζει ότι η διαφθορά δεν αποτελεί μια εξωτερική παθολογία του καπιταλισμού που μπορεί να αντιμετωπιστεί με καλύτερη διαχείριση ή με ηθικές εκκλήσεις, αλλά ένα δομικό και διαχρονικό χαρακτηριστικό του. Είτε εκδηλώνεται μέσω παράνομων πρακτικών είτε μέσω απολύτως νόμιμων μηχανισμών επιρροής, προνομιακής πρόσβασης και συγκέντρωσης ισχύος, η διαφθορά λειτουργεί ως αναπόσπαστο στοιχείο της καπιταλιστικής αναπαραγωγής. Παράλληλα, οι ανισότητες δεν είναι μια ατέλεια του συστήματος αλλά θεμελιώδης προϋπόθεση της λειτουργίας του, καθώς πάνω σε αυτές οικοδομούνται οι σχέσεις οικονομικής και πολιτικής κυριαρχίας.
Υπό αυτή την έννοια, δεν υπάρχουν ουδέτερες οικονομικές πολιτικές ούτε ουδέτερα αναπτυξιακά σχέδια. Κάθε πολιτική επιλογή υπηρετεί συγκεκριμένα κοινωνικά συμφέροντα και συγκεκριμένους συσχετισμούς δύναμης. Οι ιστορικές δυνατότητες μιας μεταρρυθμιστικής υπέρβασης των αντιφάσεων του καπιταλισμού έχουν πλέον εξαντληθεί. Η σοσιαλδημοκρατία, ως εγχείρημα ήπιας διαχείρισης και εξανθρωπισμού του καπιταλιστικού κανιβαλισμού, έχει απολέσει το κοινωνικό και πολιτικό της έρεισμα, αδυνατώντας να ανακόψει τη διεύρυνση των ανισοτήτων, την απορρύθμιση της εργασίας και τη συγκέντρωση πλούτου και εξουσίας.
Ως εκ τούτου, η απόπειρα αναζήτησης της γης της επαγγελίας σε τόπους που η ελπίδα δεν μπορεί πλέον να καρπίσει διαμεσολαβείται αμετάκλητα από μια οριστική και συνολική αμφισβήτηση/άρνηση των δομών που παράγουν και αναπαράγουν τις σημερινές μορφές κυριαρχίας. Ακριβώς για αυτό το εν λόγω “μανιφέστο” δεν συνιστά πάρα ένα πρωτόγονο θεολογικό λογύδριο που προτάσσει την πολιτική επαιτεία εξοβελίζοντας την πολιτική σύγκρουση, καλώντας τον κόσμο της εργασίας να ανακηρύξει ως συστημικούς διαχειριστές της κοινωνικής αθλιότητας που βιώνει, μια κάστα ετεροχρονισμένων αποκυημάτων ενός αναπαλαιωμένου πολυκεντρισμού του Τολιάτι.
Απόσπασμα τέταρτο :
Σήμερα το διεθνές σύστημα χαρακτηρίζεται από τεράστια ρευστότητα, με κυρίαρχα τα στοιχεία της πολυπολικότητας και της μεταβλητής γεωπολιτικής δυναμικής, της ταυτόχρονης ύπαρξης δυνάμεων συνεργασίας και αντιπαλότητας. Εδώ και πολλά χρόνια, αλλά ιδιαίτερα μετά τη δεύτερη εκλογή του Τραμπ στην προεδρία των ΗΠΑ, διαμορφώνεται ένα περιβάλλον βαθιάς αβεβαιότητας και αστάθειας. Μετράμε ήδη εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς και ανυπολόγιστες υλικές καταστροφές από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, τη γενοκτονία στη Γάζα, τη στρατιωτική επίθεση των ΗΠΑ στο Ιράν, και τους βομβαρδισμούς στο Λίβανο. Η επιβολή από τον Τραμπ δασμών σε αντιπάλους και συμμάχους, το διαβόητο Συμβούλιο Ειρήνης για τη Γάζα, οι απειλές κατά της Γροιλανδίας, ο στραγγαλισμός της Κούβας, οι απαγωγές ηγετών και η απροκάλυπτη ενίσχυση των ακροδεξιών κομμάτων της Ευρώπης διαμορφώνουν μια εικόνα ρήξης με τη μέχρι σήμερα γνώριμη κατάσταση της διεθνούς πραγματικότητας και αναγγέλλουν την έλευση μιας πρωτόγνωρης και άκρως αντιδραστικής τάξης πραγμάτων. Οι ΗΠΑ, από ένα πανίσχυρο κράτος που θεωρούσε την ενίσχυση της ευρωπαϊκής ενότητας προϋπόθεση και για τη δική του ασφάλεια, σήμερα μετατρέπεται σε κράτος-ταραξία που βλέπει την Ευρώπη ως τον μεγαλύτερο αντίπαλό του, δίπλα στην Κίνα. Σε όλα αυτά θα πρέπει να προστεθούν οι εκθετικά αυξανόμενες δαπάνες για πολεμικό υλικό, το πρόγραμμα Re-arm Europe που απορροφά τεράστια κονδύλια τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν σε κοινωνικά προγράμματα, η ολοένα και πιο συχνή χρήση της ορολογίας για χρήση πυρηνικών όπλων, και η γενικευμένη επιτήρηση των πολιτών.
Πρόκειται για μια γεωπολιτική ανάγνωση που κινείται πλήρως εντός των ορίων του αστικού ρεαλισμού, αντιλαμβανόμενη τον κόσμο ως μια αχανή σκακιέρα ή ντάμα πάνω στην οποία συγκρούονται, μετακινούνται και ανασυντάσσονται κρατικές και υπερκρατικές δυνάμεις. Στο πλαίσιο αυτό, οι λαοί και ιδιαίτερα ο κόσμος της εργασίας απουσιάζουν ως αυτόνομο ιστορικό υποκείμενο και εμφανίζονται είτε ως παθητικοί θεατές είτε ως αναλώσιμα θύματα γεωπολιτικών συνθέσεων, ανακατατάξεων και αποσχίσεων που λαμβάνουν χώρα ερήμην τους.
Μια τέτοια προσέγγιση αδυνατεί να ερμηνεύσει τις διεθνείς εξελίξεις ως εκφράσεις βαθύτερων οικονομικών, ταξικών και κοινωνικών ανταγωνισμών και περιορίζεται στην περιγραφή κινήσεων κρατών, ηγετών και συμμαχιών. Έτσι, οι πόλεμοι, οι επεμβάσεις, οι εξοπλισμοί και οι ανακατατάξεις εμφανίζονται ως σχεδόν φυσικά φαινόμενα, αποκομμένα από τις δομές της καπιταλιστικής συσσώρευσης και τις ανάγκες αναπαραγωγής της παγκόσμιας κυριαρχίας.
Τελικά, πρόκειται για μια ανιαρή και προβλέψιμη ανάλυση, η οποία θυμίζει περισσότερο το ιλαρό power point ενός μέσης ικανότητας διεθνολόγου, που καταναλώνει ευρωπαϊκά προγράμματα για να αναπαράγει κοινοτοπίες των δημοσιολογούντων στα καθεστωτικά μέσα ενημέρωσης, παρά μια ουσιαστική προσπάθεια κατανόησης των ιστορικών και κοινωνικών διεργασιών που διαμορφώνουν τη σύγχρονη καπιταλιστική πραγματικότητα.
Απόσπασμα πέμπτο :
Οι πολιτικές μας επικεντρώνονται στην υπεράσπιση της δημοκρατίας έναντι του αυταρχισμού και της αντιδημοκρατίας. Χωρίς δημοκρατία καμία συζήτηση για το δημόσιο συμφέρον δεν μπορεί να γίνεται. Μια δημοκρατία που επικαλείται μόνον τις πολιτικές ελευθερίες και τον πλουραλισμό, αλλά δεν στηρίζει την ισότητα, τη συμμετοχή και το κοινωνικό κράτος, μια δημοκρατία χωρίς κράτος πρόνοιας και ισχυρούς και αξιόπιστους θεσμούς, χωρίς πραγματική λογοδοσία της εξουσίας και χωρίς ενεργό συμμετοχή των πολιτών, μια τέτοια δημοκρατία είναι σχήμα λόγου, ένδυμα χωρίς σώμα και ψυχή. Η δημοκρατία αποκτά το ουσιαστικό περιεχόμενό της, όταν οι πολίτες είναι ενεργοί συμμέτοχοι και συμμέτοχες στη διαμόρφωση των δημοκρατικών θεσμών και νιώθουν ασφάλεια εντός τους. Με άλλα λόγια, η δημοκρατία αποκτά το νόημά της, όταν εκφράζει τη λαϊκή κυριαρχία και όχι τα συμφέροντα των ισχυρών. Η κυβερνώσα Αριστερά που επιδιώκουμε, θέλει μια δημοκρατία που με τα λόγια του Ζαν Ζακ Ρουσσώ θα έλεγε πως «κανένας δεν θα πρέπει να είναι τόσο πλούσιος ώστε να μπορεί να εξαγοράσει κάποιον άλλο, και κανένας τόσο φτωχός ώστε να αναγκάζεται να πουλήσει τον εαυτό του».
Η επίκληση του Ρουσσώ είναι μάλλον αποσπασματική και πολιτικά αδύναμη. Ο Ρουσσώ δεν περιορίζεται στη διατύπωση μιας ηθικής αρχής περί περιορισμού των ανισοτήτων, αλλά προχωρά πολύ βαθύτερα και εκτατικότερα, υποστηρίζοντας ότι όταν η εξουσία παύει να εκφράζει τη γενική βούληση και διαρρηγνύει το κοινωνικό συμβόλαιο, οι πολίτες όχι μόνο δικαιούνται αλλά και υποχρεούνται να απαλλαγούν από αυτήν, ακόμη και με βίαια μέσα. Η δημοκρατία, επομένως, δεν αποτελεί ένα αφηρημένο σύνολο θεσμών ούτε ένα ηθικό ιδεώδες τεχνητά αποκομμένο από τις υλικές συνθήκες ύπαρξης.
Στη εποχή, ωστόσο, του Ολοκληρωτικού καπιταλισμού, το πρόβλημα είναι βαθύτερο. Δεν βρισκόμαστε μπροστά σε ένα κοινωνικό συμβόλαιο που λειτουργεί ελλιπώς, αλλά μπροστά στην ουσιαστική αδυναμία ύπαρξης ενός τέτοιου συμβολαίου. Η συστηματική αποδιάρθρωση της εργασίας, η διάλυση των συλλογικών εγγυήσεων και η υποταγή κάθε κοινωνικής λειτουργίας στις επιταγές της αγοράς έχουν ακυρώσει τις προϋποθέσεις πάνω στις οποίες θα μπορούσε να συγκροτηθεί μια πραγματική κοινωνική συμφωνία.
Υπό αυτές τις συνθήκες, οι αναφορές στη δημοκρατία, τη δικαιοσύνη, την ισότητα και τη συμμετοχή, όσο οι σχέσεις παραγωγής παραμένουν ανέγγιχτες, κινδυνεύουν να μετατραπούν σε κολυμβήθρα του Σιλωάμ για μια κοινωνία που βιώνει καθημερινά τη ματαίωση, την ανασφάλεια και την απόγνωση. Παράλληλα, η επίκληση της λαϊκής κυριαρχίας απαγκιστρώνεται από το περιεχόμενό της, όταν η οικονομική εξουσία παραμένει συγκεντρωμένη και ανεξέλεγκτη, ενώ η πολιτική περιορίζεται στη διαχείριση προειλημμένων αποφάσεων. Δεν αρκεί, επομένως, να καταγγέλλονται οι υπερβολικές ανισότητες· απαιτείται η αμφισβήτηση των ίδιων των μηχανισμών που τις παράγουν και τις αναπαράγουν. Διαφορετικά, η δημοκρατία παραμένει ένα ρητορικό σχήμα, εξαιρετικά χρήσιμο για τη νομιμοποίηση μιας τάξης πραγμάτων που έχει προ πολλού απομακρυνθεί από κάθε ουσιαστική έννοια λαϊκής κυριαρχίας ακόμη και με την άνευρη αστική ερμηνεία του όρου.
Απόσπασμα έκτο :
Για μια προοδευτική συμπαράταξη στα αριστερά του κέντρου . Ο νεοφιλελευθερισμός θεωρεί έγκλημα καθοσιώσεως την αναδιανομή. Όχι όμως κάθε αναδιανομή. Μόνο αυτή που γίνεται από τα πάνω προς τα κάτω. Αυτή που γίνεται από τα κάτω προς τα πάνω είναι γι’ αυτόν καλοδεχούμενη. Ζούμε σε εποχές κατά τις οποίες ο πλούτος αναδιανέμεται με πολιτικές προσόδων, δεν παράγεται. Είναι ο πλούτος των κληρονομιών, των πελατειακών σχέσεων, της μονοπωλιακής εξουσίας και όχι ενός δήθεν «δικαιότερου καπιταλισμού».
Αυτό το παρασιτικό καθεστώς καλείται να αποδιαρθρώσει η Κυβερνώσα Αριστερά της Νέας Εποχής. Η συγκρότηση ενός νέου πολιτικού προοδευτικού χώρου απαιτεί μια νέα σύνθεση στα αριστερά του πολιτικού σκηνικού, ικανή να ενώσει τη συγκρουσιακή κληρονομιά και την κριτική του καπιταλισμού που άσκησε η ριζοσπαστική, αλλά και η ανανεωτική Αριστερά, την εμπειρία διακυβέρνησης, θεσμικής παρέμβασης και κοινωνικού κράτους που εφάρμοσε η Σοσιαλδημοκρατία, και την οικολογική σκέψη, ως οριζόντιο και όχι ως συμπληρωματικό άξονα πολιτικής, των Πράσινων. Οι τρεις αυτές δυνάμεις που δεν τοποθετούνται ασφαλώς στο πολιτικό Κέντρο, αλλά στα αριστερά του, καλούνται να ασκήσουν αριστερές πολιτικές αναδιανομής και ενίσχυσης των μη ευνοημένων και των μεσαίων στρωμάτων στα κέντρα και όχι στο περιθώριο των κοινωνιών. Ορισμένοι το αποκαλούν αυτό διαχείριση, εμείς το ονομάζουμε επαναστατική αλλαγή.
Μας ενδιαφέρει μια ενιαία παράταξη που εργάζεται για την ευημερία των πολιτών και της κοινωνίας σήμερα, στο παρόν, και όχι αύριο ή κάποτε στο μέλλον. Στοχεύουμε στο να προσφέρουμε στην πατρίδα και στον λαό μας συνολικά μια μεγάλη πολιτική στροφή, μια Εθνική Αλλαγή Πορείας, που μας αφορά όλες και όλους ως πολίτες αυτής της χώρας. Να ανακόψουμε την κατηφόρα στον πόλεμο, στη φτώχεια και στον αυταρχισμό. Να μετακινηθούμε συνολικά σε έναν νέο «τόπο», αυτόν της ΕΙΡΗΝΗΣ, της ΕΥΗΜΕΡΙΑΣ και της ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ. Δεσμευόμαστε ότι αυτά τα τρία «έψιλον» θα οδηγούν σταθερά την εθνική μας πορεία. Για να το κάνουμε αυτό όμως, χρειαζόμαστε ένα τέταρτο έψιλον: την ΕΛΠΙΔΑ. Όχι ως σύνθημα, αλλά ως συλλογική δυνατότητα. Ως πεποίθηση ότι η ζωή μπορεί να γίνει πιο ασφαλής, πιο δίκαιη, πιο αξιοπρεπής.
Η ελπίδα δεν είναι πολυτέλεια. Είναι ευθύνη. Απέναντι στην κοινωνία, στη νέα γενιά, στη χώρα. Γιατί τίποτα από όσα βιώνουμε σήμερα δεν είναι προορισμένο να διαρκέσει για πάντα, δεν είναι αναπόφευκτο. Η Ελπίδα βρίσκεται πάντοτε στα χέρια μας, στα χέρια του λαού, των ανθρώπων του μόχθου, των μικρομεσαίων, των εργαζόμενων, των μη ευνοημένων, των ανθρώπων της καθημερινότητας. Εκεί βρίσκεται η δύναμη για μία νέα πορεία σύγκλισης.
Η ανάλυση αυτή ξεκινά από μια εσφαλμένη αφετηρία, καθώς αντιμετωπίζει τον νεοφιλελευθερισμό ως μια ακραία ή παρεκκλίνουσα εκδοχή του καπιταλισμού. Στην πραγματικότητα, ο νεοφιλελευθερισμός δεν είναι η εξαίρεση αλλά η πλέον συνεπής και ιστορικά ώριμη εκφορά του ολοκληρωτικού καπιταλισμού. Δεν πραγματοποιεί απλώς άνιση αναδιανομή του πλούτου όπως διατείνονται εσφαλμένα οι συντάκτες του «μανιφέστου» αλλά επιταχύνει τη συγκεντροποίησή του, μέσα από μηχανισμούς ιδιωτικοποίησης του κοινωνικά παραγόμενου πλούτου και συστηματικής υπεξαίρεσης του προϊόντος της εργασίας, τόσο μέσω της απόλυτης όσο και της σχετικής υπεραξίας.
Παράλληλα, η απόπειρα σύνθεσης της ριζοσπαστικής αριστεράς με την ανανεωτική αριστερά και τη σοσιαλδημοκρατία παραβλέπει τις βαθιές ιστορικές και πολιτικές τους αντιθέσεις. Η ανανεωτική Αριστερά υπήρξε ο κατεξοχήν φορέας του σοσιαλδημοκρατικού αφηγήματος, το οποίο ενσωματώθηκε στις ανάγκες διαχείρισης του συστήματος και όχι στην υπέρβασή του. Ακόμη και το κράτος πρόνοιας, που με κίβδηλο τρόπο προβάλλεται ως επίτευγμα της σοσιαλδημοκρατίας, δεν υπήρξε γενναιόδωρη παραχώρηση των κυρίαρχων τάξεων, αλλά αποτέλεσε προϊόν σκληρών κοινωνικών και ταξικών συγκρούσεων, αποτέλεσμα της πίεσης ισχυρών εργατικών κινημάτων που αμφισβήτησαν έμπρακτα την καπιταλιστική εξουσία και κατέστησαν ορατό το ενδεχόμενο βαθύτερων ανατροπών. Εξάλλου η ιστορική εμπειρία καταδεικνύει, ότι ακόμη και η πιο περιορισμένη υποχώρηση του κεφαλαίου, προϋποθέτει την αμφισβήτησή του, ως κυρίαρχης κοινωνικής σχέσης.
Υπό αυτή την έννοια, η επίκληση μιας «Εθνικής Αλλαγής Πορείας» συγκαλύπτει περισσότερο παρά αποκαλύπτει τις πραγματικές κοινωνικές αντιθέσεις. Το «έθνος» δεν συνιστά ενιαίο πολιτικό και κοινωνικό σώμα. Το “έθνος της εργασίας” δεν διαθέτει κοινά συμφέροντα με το παρασιτικό καπιταλιστικό μπλοκ εξουσίας ούτε με το πολιτικό προσωπικό που αναλαμβάνει τη διαχείρισή του, καθώς, είτε ως έκφραση της νεοφιλελεύθερης ηγεμονίας είτε ως παραλλαγή μιας ταξικά ασπόνδυλης σοσιαλδημοκρατίας, οι κυρίαρχες πολιτικές δυνάμεις που συγκροτούν το αστικό πολιτικό σκηνικό, κινούνται εντός των ίδιων δομικών ορίων όπως αυτά τίθενται εκ του ταξικού συσχετισμού δύναμης. Ως εκ τούτου, η επίκληση της ελπίδας, της ευημερίας και της κοινωνικής δικαιοσύνης παραμένει κενή περιεχομένου όσο δεν τίθεται υπό αμφισβήτηση το ίδιο το πλαίσιο εξουσίας και οι κοινωνικές σχέσεις που αναπαράγουν την ανισότητα και την εκμετάλλευση.
Στην βάση των προαναφερθέντων λοιπόν, δεν υποστηρίζεται εδώ, πως το εν λόγω εγχείρημα δεν θα έχει εκλογική επιτυχία. Αντιθέτως είναι πολύ πιθανόν να έχει αξιοσημείωτη εκλογική επιτυχία, ειδικά αν ληφθεί υπόψη πως η εναλλαγή μεταξύ όμοιου ποιοτικά πολιτικού προσωπικού αποτελεί ίδιον του Ολοκληρωτικού καπιταλισμού αλλά και εσωτερική ανάγκη ενός συστήματος που παράγει εκείνες τις κοινωνικές τάσεις και εκείνα τα πολιτικά υποκείμενα που αντιστοιχούν στην συστημική αναγκαιότητα περί απρόσκοπτης αναπαραγωγής της κυρίαρχης σχέσης εξουσίας.
Αυτό που ωστόσο υποστηρίζεται είναι, πως η ενδεχόμενη επικράτηση της κυβερνώσας αριστεράς σε κυρίαρχη δύναμη, δεν θα λειτουργήσει μόνο ανασταλτικά προς μια ενδεχόμενη όξυνση της ταξικής πάλης αλλά περαιτέρω θα οδηγήσει, σε μια νέα συνθήκη απόγνωσης απόρροια της εκ νέου κατάρρευσης έωλων προσδοκιών που δεν μπορούν να εκπληρωθούν , ακριβώς γιατί δεν μπορούν να εκπληρωθούν στα προγραμμένα όρια του Ολοκληρωτικού καπιταλισμού.
Βέβαια, η έλλειψη αντίρροπης αντικαπιταλιστικής πρότασης εξουσίας είναι που σε τελική ανάλυση κυοφορεί την γέννηση τέτοιων εγχειρημάτων, καταδεικνύοντας πως η υποχώρηση της εργατικής πολιτικής μετουσιώνεται σε κοινωνική άνθηση της μη πολιτικής ως πολιτική, αναδυόμενη, ως η μόνη έκβαση που είναι σε θέση παρέχει το καπιταλιστικό καθεστώς εγχώρια και διεθνώς, προκειμένου να συνεχίσει να αυτοεκπληρώνει τον εαυτό του, σε μια συνθήκη αέναης δυστοπίας.
