ΗΠΑ προς τον ενεργειακό εποπτικό φορέα της Δύσης (International Energy Agency, IEA): “Καταργήστε το σενάριο Καθαρών Μηδενικών Εκπομπών αλλιώς θα αποσυρθούμε από τον φορέα”
Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ, Chris Wright έδωσε την Πέμπτη στον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (International Energy Agency, IEA) προθεσμία ενός έτους για να αποσύρει την υποστήριξή του στους στόχους Mηδενικών Εκπομπών (Net Zero Emissions, NZE), διαφορετικά κινδυνεύει να χάσει τις Ηνωμένες Πολιτείες από μέλος.
Οι ευρωπαϊκές χώρες υποβάθμισαν την απειλή στη διετή συνάντηση του οργανισμού και επανέλαβαν τη δέσμευσή τους να επιδιώξουν καθαρότερα καύσιμα.
Όπως είναι γνωστό, το 2015, οι ΗΠΑ και σχεδόν 200 άλλες χώρες υπέγραψαν τις Συμφωνίες του Παρισιού, μια διεθνή δέσμευση για τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη με την καύση λιγότερου πετρελαίου, φυσικού αερίου και άνθρακα, με στόχο την επίτευξη μηδενικών καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έως το 2050.
Είναι χαρακτηριστικές οι δηλώσεις του αμερικανού υπουργού Ενέργειας Chris Wright: “Υπάρχει μια τέτοια ομαδική νοοτροπία, 10 χρόνια επενδυμένα σε μια καταστροφική ψευδαίσθηση μηδενικών καθαρών εκπομπών έως το 2050, που οι ΗΠΑ θα χρησιμοποιήσουν όλη την πίεση που έχουμε για να πείσουν τον Διεθνή Οργανισμό Ενέργειας (IEA) να απομακρυνθεί τελικά, τον επόμενο χρόνο περίπου,από το σενάριο αυτό”.
Το σενάριο δημιουργήθηκε από την κρίση εφοδιασμού πετρελαίου της δεκαετίας του 1970
Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας IEA, με έδρα το Παρίσι, ιδρύθηκε μετά την κρίση εφοδιασμού με πετρέλαιο τη δεκαετία του 1970 και παρέχει έρευνα και δεδομένα στις ΗΠΑ και σε άλλες βιομηχανικές κυβερνήσεις για την καθοδήγηση της ενεργειακής πολιτικής.
Οι ΗΠΑ καταβάλουν ετησίως περίπου $ 6 εκατ. (€ 5,10 εκατ.) σε τέλη στον IEA, από έναν συνολικό προϋπολογισμό του οργανισμού ύψους $ 22 εκατ.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ απέρριψε[1] τις διεθνείς προσπάθειες για την αντιμετώπιση της υπερθέρμανσης του πλανήτη και επιδιώκει να αποδεσμεύσει την ανάπτυξη ορυκτών καυσίμων και να εμποδίσει την ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.
Έχει επίσης επανειλημμένα συγκρουστεί με την Ευρώπη και έχει επιδιώξει να ελαχιστοποιήσει τις οικονομικές συνεισφορές των ΗΠΑ σε διεθνείς οργανισμούς.
Ο Υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Chris Wright είπε ότι πολλές χώρες έχουν συμφωνήσει κατ’ ιδίαν με τη στάση των ΗΠΑ να απομακρυνθούν από τους στόχους μηδενικών καθαρών εκπομπών και να συνεχίσουν να αυξάνουν την παραγωγή και την κατανάλωση ορυκτών καυσίμων.
“Σίγουρα βλέπουμε πολλά κράτη, τουλάχιστον σε ιδιωτικές συζητήσεις, να μιλούν για την επιθυμία τους να γίνουν ξανά ανταγωνιστικά, να επαναβιομηχανοποιήσουν τις χώρες τους, να έχουν ισχυρούς στρατούς”.
Ωστόσο, πρόσθεσε ότι ορισμένοι πολιτικοί, κυρίως στην Ευρώπη, είναι απίθανο να υποχωρήσουν δημόσια από τις πράσινες θέσεις τους, δηλώνοντας χαρακτηριστικά:
“Ορισμένα ευρωπαϊκά κράτη έχουν στοιχηματίσει τις πολιτικές τους πλατφόρμες και, ειλικρινά, την επιθυμία τους να είναι σημαντικά σε κάποια περιοχή του κόσμου σε μια ατζέντα μηδενικών καθαρών εκπομπών. Μόνο η ψυχρή, σκληρή πραγματικότητα, η εξέγερση των ανθρώπων και η ψήφος κατά των πολιτικών κομμάτων μπορούν να αλλάξουν τα πράγματα”.
Μακροπρόθεσμος στόχος ο τερματισμός της εξάρτησης από τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων
Ο Γάλλος υπουργός Οικονομικών, Roland Lescure, ήταν μεταξύ εκείνων που υποβάθμισαν την απειλή των ΗΠΑ, δηλώνοντας χαρακτηριστικά:
“Το χειρότερο δεν είναι ποτέ βέβαιο. Μίλησα με τον Chris Wright και είμαι πεπεισμένος ότι έχουμε αρκετά κοινά θέματα για να συνεργαστούμε, συμπεριλαμβανομένης της πυρηνικής ενέργειας”.
Ο Chris Wright ενίσχυσε τη δέσμευση της Γαλλίας στην καθαρή ενέργεια και είπε ότι ο στόχος είναι να ηλεκτροδοτήσει τη βιομηχανία της ώστε να βασίζεται λιγότερο στο πετρέλαιο και το φυσικό αέριο.
“Η στρατηγική και διαρθρωτική απάντηση της Γαλλίας και της Ευρώπης είναι η ηλεκτροδότηση (electrification). Φυσικά, εξακολουθούμε να έχουμε ανάγκες σε φυσικό αέριο, ιδίως για τον βιομηχανικό τομέα, και είμαι πολύ χαρούμενος που οι ΗΠΑ μπορούν να καλύψουν αυτή την ανάγκη, αλλά αντικειμενικά ο μακροπρόθεσμος στόχος είναι να βγούμε από μια εξάρτηση από την εισαγόμενη ενέργεια από ορυκτά καύσιμα, η οποία εξακολουθεί να είναι πολύ μεγάλη”, δήλωσε ο Lescure.
Η αντιπρόεδρος της κυβέρνησης της Ολλανδίας, Sophie Hermans, η οποία προήδρευσε της εκδήλωσης του IEA, δήλωσε ότι η μεγάλη πλειοψηφία των χωρών εξέφρασε την επιθυμία της να αναπτύξει περισσότερη εγχώρια καθαρή ηλεκτρική ενέργεια και να βασίζεται λιγότερο στις ξένες εισαγωγές.
“Φυσικά, καταλαβαίνω πόσο δύσκολο είναι να επιτευχθούν αυτές οι φιλοδοξίες. Αλλά αυτός δεν είναι λόγος για να φύγω. Όχι. Θα σηκώσω τα μανίκια μου και θα δουλέψω σκληρότερα”, είπε η Sophie Hermans.
[1] Valerie Volcovici and David Shepardson: “Trump revokes basis of US climate regulation, ends vehicle emission standards”, February 12, 2026
