12.2 C
Athens
Τρίτη, 5 Μαρτίου, 2024

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Η Αριστερά της Γαλλίας ξύπνησε επιτέλους και διαπιστώνει τη ρατσιστική αστυνομική βία, του Ματιέ Ντεζάν – Κριστόφ Γκιενιό.


Μετάφραση – απόδοση Αντωνίας Πάνου

 

Η αριστερά της Γαλλίας έχει συχνά αποτύχει να υπερασπιστεί τις περιθωριοποιημένες μειονότητες. Αλλά μετά τις αντιδράσεις για την αστυνομική δολοφονία του 17χρονου Ναέλ τα αριστερά κόμματα πήραν σαφή θέση, αρνούμενα να καταδικάσουν τους ταραξίες και επιμένοντας ότι η οργή τους είναι δικαιολογημένη.

Την Πέμπτη 29.06.2023 το απόγευμα, στα όρια της συνοικίας Πάμπλο Πικάσσο της Ναντέρ συγκεντρώθηκε ένα μεγάλο πλήθος για να τιμήσει σε μια ειρηνική πορεία τον Ναέλ, τον δεκαεπτάχρονο που πυροβολήθηκε από τη γαλλική αστυνομία, την Τρίτη, σε αυτό το προάστιο δυτικά του Παρισιού. Εκτός από την οικογένεια του αγοριού, με τη μητέρα επικεφαλής και τους κατοίκους της συνοικίας, παρευρίσκονταν εκπρόσωποι της αυτοδιοίκησης και της εθνοσυνέλευσης τόσο της Ανυπότακτης Γαλλίας όσο και της Ευρωπαϊκής Οικολογίας-Πρασίνων.

Ο βουλευτής της Ανυπότακτης Γαλλίας για το Σεν-Σεν Ντενίς Ερίκ Κοκερέλ υπήρξε απολύτως σαφής:

 

«Αυτή η πορεία ήταν ιστορική: επιτέλους, η κοινότητα των αριστερών ακτιβιστών ήταν εκεί! Σιγά-σιγά, κάτι έχει τροποποιηθεί».

Για αυτό το ιστορικό στέλεχος της Ανυπότακτης Γαλλίας, ακούραστο υποστηρικτή των κοινωνικών αγώνων και των εργατικών και περιθωριοποιημένων γειτονιών, τα κόμματα της Αριστεράς απάντησαν στις σημερινές ταραχές με εντελώς διαφορετικό σκεπτικό σε σχέση με τις ταραχές που ξέσπασαν το 2005.

Τότε, όταν τα προάστια είχαν πάρει φωτιά από τον θάνατο των Ζιεντ Μπενά και Μπουνά Τραορέ καθώς έτρεχαν να ξεφύγουν από την αστυνομία, οι πολιτικές δυνάμεις ήταν στην καλύτερη περίπτωση αδιάφορες, στη χειρότερη εντελώς ξεπερασμένες από τα γεγονότα. Ενώ ο τότε υπουργός Εσωτερικών Νικολά Σαρκοζί αναζωπύρωνε τις φλόγες του μίσους των νέων με λόγια για «ανατίναξη των δρόμων», «αποβράσματα» και «μηδενική ανοχή», το Σοσιαλιστικό Κόμμα (PS) ευθυγραμμίστηκε με τις θέσεις της κυβέρνησης: προτεραιότητα ήταν η ενότητα των κύριων πολιτικών δυνάμεων της Δημοκρατίας. (Το σοσιαλιστικό κόμμα απείχε μόνο από την ψηφοφορία για την επιβολή κατάστασης έκτακτης ανάγκης).

Ακόμη και η άκρα αριστερά ένιωθε “ελάχιστα να επενδύει στο να καίγονται αυτοκίνητα”, δήλωσε στο Mediapart ο κοινωνιολόγος Μισέλ Κοκορέφ, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Paris 8 και συγγραφέας του βιβλίου Η διαγώνιος της Λύσσας. Σε μια μελέτη του 2007 η κοινωνιολόγος Βερονίκ Λε Γκοαζιού έγραψε ότι η άκρα αριστερά “έλαμψε δια της απουσίας της κατά τη διάρκεια μεγάλου μέρους των ταραχών”. Σημείωσε τη “σιωπή των ακροαριστερών ομάδων”, αλλά και “την αμηχανία, ακόμη και την κακοφωνία της κυβερνώσας αριστεράς (Σοσιαλιστικό και Κομμουνιστικό Κόμμα)”, η οποία είχε “αφήσει τους εξεγερμένους βαθιά απομονωμένους πολιτικά”.

 

2005: Σιωπή εκκωφαντική

“Το 2005, το δελτίο ειδήσεων του France 2 μίλησε πρώτα για το σκάνδαλο των καμένων αυτοκινήτων, μετά για τον θάνατο των παιδιών, και σύσσωμες οι πολιτικές αντιδράσεις ήταν όλες ευθυγραμμισμένες σε αυτή την ιεραρχία πληροφοριών. Υπήρχε μια συναίνεση στην έκκληση για ηρεμία, η οποία άφηνε αυτά τα παιδιά απολύτως μόνα τους“, θυμάται ο ανθρωπολόγος Αλέν Μπερτό, ειδικός στο φαινόμενο των ταραχών. “Η επικρατούσα ιδέα ήταν “εργατικές τάξεις, επικίνδυνες τάξεις”: “είχαμε μια τόσο απομακρυσμένη από την πραγματικότητα άποψη που δεν καταλαβαίναμε”, συμφωνεί ο Κοκερέλ.

Σχεδόν είκοσι χρόνια μετά, κάλλιστα κάτι μπορεί να έχει αλλάξει. Αν τα αριστερά κόμματα είναι ακόμα ζαλισμένα από την έκφραση της λαϊκής οργής τις τρεις τελευταίες νύχτες, τώρα μοιράζονται την έκπληξή τους με κατανόηση.

Ο Ζαν-Λυκ Μελενσόν, η Μαρίν Τοντελιέ –επικεφαλής του πράσινου κόμματος με την ονομασία Ευρωπαϊκή Οικολογία – Πράσινοι– και ο Ολιβιέ Φώρ γραμματέας του Σοσιαλιστικού Κόμματος, ζητούν να ακουστεί η οργή, ακόμη και αν δεν το λένε με τον ίδιο τρόπο. “Υπάρχουν πολλά ζητήματα: η σχέση αστυνομίας-πληθυσμού έχει επιδεινωθεί πάρα πολύ, η οικονομική και κοινωνική κατάσταση είναι πολύ ιδιαίτερη. ‘Oλα αυτά έχουν γίνει εκρηκτικά, και αυτό είναι που εκφράζεται σήμερα. Δεν βλέπω κανένα μήνυμα που μπορούμε να στείλουμε και που μπορεί να ηρεμήσει τα πράγματα“, λέει ο Φώρ.

Παρά τη χιονοστιβάδα των κατηγοριών για “αντι-αστυνομικό” μίσος από τη Δεξιά και την Άκρα δεξιά, και τις υπεροπτικές εκκλήσεις του υπουργού Εσωτερικών Ζεράλ Νταρμανέν προς τους “επαγγελματίες της αταξίας” για να “πάνε στα σπίτια τους”, η καταδίκη της αστυνομικής βίας από τα κόμματα της Αριστεράς είναι ομόφωνη, και επιτέλους βάζουν λέξεις στα αίτια της οργής που εκφράζεται.

Αφού ο πρώην πρωθυπουργός Μανουέλ Βαλς -που εξακολουθεί να παρουσιάζεται ευρέως ως άνθρωπος της Αριστεράς (παρά την πορεία του στο αξίωμα υπό τον πρόεδρο Φρανσουά Ολάντ το 2014-16 και τη μετέπειτα ειλικρινή υποστήριξή του στον Μακρόν)- επέκρινε την Ανυπότακτη Γαλλία ότι “πνέει τα λοίσθια” με σκοπό “να επωφεληθεί πολιτικά”, ο βουλευτής του France Insoumise Αλέξις Κορμπιέρ δήλωσε στο Mediapart:

Αν νομίζετε ότι οι άνθρωποι θα κάψουν ένα αστυνομικό τμήμα επειδή διάβασαν ένα tweet, αυτός είναι ένας συνωμοσιολογικός τρόπος να βλέπεις τα πράγματα, ο οποίος αγνοεί τους κοινωνικούς λόγους πίσω από αυτές τις συνθήκες. Άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και ο τρόπος που αντιμετωπίστηκε αυτό το γεγονός δεν έδωσε καμία εμπιστοσύνη στις οικογένειες. Η αστυνομία πρέπει να ανασυγκροτηθεί και το όργανο ελέγχου της δεν μπορεί να εξαρτάται από τον εαυτό της”.

Το Σοσιαλιστικό Κόμμα, το οποίο ακόμα και το 2022 εξακολουθούσε να απορρίπτει “τη χρήση της ορολογίας “αστυνομική βία”, αλλάζει τη γραμμή του – και δεν πιστεύει ούτε και στο ελάχιστο τις κατηγορίες και ότι αυτή η γλώσσα είναι εμπρηστική. Η ΄Εμμα Ράφοβιτζ, εκπρόσωπος του κόμματος και πρόεδρος των Νέων Σοσιαλιστών, υπερασπίζεται τη χρήση αυτών των λέξεων: “Είναι οι αντιδράσεις της Δεξιάς και της ακροδεξιάς. Αυτές είναι που καταδικάζουν τις ταραχές και κρίνουν ότι είναι πολύ νωρίς για να σχολιάσουμε τον θάνατο του Ναέλ. Αυτές τροφοδοτούν ένα τεράστιο κύμα οργής. Κατανοούμε αυτόν τον θυμό, ο οποίος είναι πολιτικός. Είμαστε πολύ μακριά από την ειρήνη και την ηρεμία. Πρέπει να βρούμε λύσεις για να ηρεμήσουν τα πράγματα, αλλά αυτές οι αντιδράσεις είναι το αντίθετο”, λέει στο Mediapart.

 

Αργή αναγνώριση

Ακόμα κι αν υπάρχουν διαφωνίες στην Αριστερά σχετικά με την ανάγκη να ζητηθεί ή όχι ηρεμία από τους εξεγερμένους (“Οι φίλοι μου της Ανυπότακτης Γαλλίας κάνουν λάθος που δεν ζητούν ηρεμία, αντιδρούν σαν άνθρωποι που δεν ζουν σε εργατικές γειτονιές”, λέει για παράδειγμα ο σοσιαλιστής πρόεδρος του Σεν-Σαιν-Ντενίς Στεφάν Τρουσέλ, ο Αλέν Μπερτό πιστεύει ότι η στάση αυτού του πολιτικού στρατοπέδου μαρτυρά μια “πραγματική αλλαγή” σε σχέση με το 2005.

Υπάρχουν πολλοί λόγοι για την αλλαγή αυτή. Πρώτα απ’ όλα, πηγάζουν από την εμπειρία της αστυνομικής καταστολής που τα κοινωνικά κινήματα και οι πολιτικοί ακτιβιστές χρειάστηκε να υποστούν τα τελευταία χρόνια.

“Η κινητοποίηση κατά της μεταρρύθμισης του συνταξιοδοτικού συστήματος και, πριν από αυτήν, τα κίτρινα γιλέκα έκαναν αυτή τη μαχητική γενιά να συνειδητοποιήσει την ατιμώρητη αστυνομική βία που υφίστανται οι γειτονιές εδώ και χρόνια. Η σημαντική εντατικοποίηση της αστυνομικής καταστολής αποχαρακτήρισε αυτούς τους νέους και αυτές τις γειτονιές και άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο τις βλέπουμε σήμερα”, περιγράφει λεπτομερώς ο Αλέν Μπερτό. Ο Κοκερέλ συμφωνεί: “Αυτό που υφίστανται εδώ και χρόνια οι γειτονιές της εργατικής τάξης, το υφίστανται σήμερα και άλλες, έστω και όχι με την ίδια σφοδρότητα. Έτσι, όλοι καταλαβαίνουν ότι διακυβεύεται η ίδια η κοινωνική τάξη”.

Επιπλέον, εδώ και αρκετά χρόνια, έχουν δημιουργηθεί δεσμοί μεταξύ των παραδοσιακών οργανώσεων του εργατικού κινήματος και των κινημάτων από την εργατική τάξη και τις περιθωριοποιημένες γειτονιές: για παράδειγμα, η Επιτροπή Αμαντά –μια ομάδα εκστρατείας που δημιουργήθηκε για πρώτη φορά σε αναζήτηση δικαιοσύνης για τον Ανταμά Τραορέ, έναν νεαρό μαύρο που πέθανε υπό αστυνομική κράτηση το 2016– ηγήθηκε της πορείας “λαϊκής ανόδου” στο Παρίσι στις 26 Μαΐου 2018.

Για τον Κοκορέφ αυτή η νέα κατανόηση στην Αριστερά προέρχεται ακόμα από την πολιτικοποίηση των συλλογικοτήτων της εργατικής τάξης στις γειτονιές και τον αγώνα τους κατά της αστυνομικής βίας. Τα πολιτικά κόμματα έχουν ευαισθητοποιηθεί: “Υπήρξε μια νέα συνειδητοποίηση τα τελευταία είκοσι χρόνια, η οποία συνδέεται αναμφίβολα με την ανάπτυξη των αποαποικιακών και μετα-αποικιακών κινημάτων, όπως το “Η Ζωή των Μαύρων Αξίζει” από το οποίο εμπνεύστηκε, για παράδειγμα, η Ασά Τραορέ -ιδρύτρια της Επιτροπής Ανταμά’’.

Το “λογισμικό” της Αριστεράς έχει αλλάξει και έχει υιοθετηθεί το βασικό αξίωμα της αμερικανικής κοινωνιολογίας των ταραχών, σύμφωνα με το οποίο αυτές έχουν πάντα μια πολιτική εξήγηση. Το διακύβευμα σήμερα είναι: “Ποιος μας προστατεύει από την αστυνομία;”

 

Ανακατασκευασμένη σύνδεση

Κατά τη διάρκεια των ταραχών του 2005, ο ηγέτης της Επαναστατικής Κομμουνιστικής Ένωσης, Αλέν Κριβίν, κάτοικος του Σεν Ντενίς αναγνώρισε μια κατάσταση δύσκολα διαχειρίσιμη, και όπου ο διάλογος είναι, προς το παρόν, αβέβαιος και δεν έχουμε τα μέσα να ακολουθήσουμε μια άλλη πολιτική”.

Σχεδόν είκοσι χρόνια αργότερα, ο πολιτικός κληρονόμος του, Ολιβιέ Μπεζανσενότ εκπρόσωπος του Νέου Αντικαπιταλιστικού Κόμματος (NPA), ισχυρίζεται ότι βρίσκεται πιο κοντά στις κινητήριες δυνάμεις του Κινήματος των Μεταναστών, των Προαστίων (MIB) και της Επιτροπής Ανταμά: “Η εξέγερση Βρίσκεται εκεί. Τώρα, είτε περνάμε στην άρνηση, δηλαδή σε μια αντιδραστική συμπεριφορά ‘νόμου και τάξης’, είτε ξεκινάμε από τις απαντήσεις που προέρχονται από τα κινήματα επί τόπου. Οι γειτονιές της εργατικής τάξης δεν είναι πολιτικές έρημοι. Τα αριστερά κόμματα πρέπει να επιβεβαιώσουν την αλληλεγγύη τους και να απομακρυνθούν από τον πατερναλισμό”, υποστηρίζει ο Ολιβιέ Μπεζανσενότ.

Από αυτή την άποψη, η πρόσφατη προεδρική εκστρατεία του Μελενσόν μαρτυρά επίσης μια αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο τα αριστερά προγράμματα λαμβάνουν υπόψη τους κατοίκους των εργατικών και περιθωριοποιημένων γειτονιών και την κατάστασή τους. Η πρώην εκπρόσωπος των Ιθαγενών της Δημοκρατίας, Houria Bouteldja, χαιρέτισε μια Ανυπότακτη Γαλλία αναδιαμορφωμένη από τους αγώνες“, πιστοποιώντας ένα πολιτικό τοπίο που έχει αλλάξει από το 2005.

Στην πολιτική ιστορία του πρώην σοσιαλιστή γερουσιαστή Μελενσόν αυτή η καμπή ήρθε το 2019, όταν συμμετείχε στην πορεία κατά της ισλαμοφοβίας: “Υπήρξε μια στροφή εκ μέρους του σε αυτό το θέμα, αναστοχάστηκε λίγο τα πεπραγμένα του και, κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του 2022, έδειξε με το δάχτυλο το ζήτημα της αστυνομικής βίας, της αστυνομικής ατιμωρησίας και της απαραίτητης ανεξαρτησίας της αστυνομίας”, σημειώνει ο Κοκορέφ.

Η εκστρατεία του Ζαν-Λυκ Μελενσόν προς τα Προάστια και κατά της Ισλαμοφοβίας που συνιστά μια διάσταση της δυστυχίας τους επιβεβαιώνει ο Μπερτό έφτιαξε γέφυρες. Πράγματι, ο Mélenchon πέτυχε μια θεαματική πρόοδο στα αστικά κέντρα και τα άμεσα προάστιά τους το 2022.

Ωστόσο, εξακολουθεί να υπάρχει ένα χάσμα που χωρίζει την Αριστερά από τα οικιστικά έργα για τα φτωχά στρώματα. Δεν πρέπει να έχουμε αυταπάτες σχετικά με την ικανότητά της να επηρεάσει την πορεία των πραγμάτων. Η ευθύνη του πρώην σοσιαλιστή υπουργού Εσωτερικών Μπερνάρ Καζενέβ για τη νομοθεσία που επιτρέπει την ευκολότερη χρήση πυροβόλων όπλων από τις αστυνομικές αρχές δεν έχει ξεχαστεί. Ούτε και η ακόμα πιο πρόσφατη συμμετοχή των Σοσιαλιστών και των Πρασίνων στη διαδήλωση του συνδικάτου των αστυνομικών στις 19 Μαΐου 2021 μπροστά από την Εθνοσυνέλευση. Από την Αριστερά, μόνο η Ανυπότακτη Γαλλία δεν συμμετείχε.

Σήμερα, ακόμη και αν έχει αμβλυνθεί από το σοκ που προκάλεσε το βίντεο με τον θάνατο του Ναέλ, αυτό το χάσμα παραμένει στο παρασκήνιο, στην κριτική που ασκείται στους Ανυπότακτους καθώς αρνούνται να καλέσουν σε ηρεμία. Ωστόσο, ο Κοκερέλ είναι αποφασισμένος να δώσει μια θετική τροπή στα πράγματα: “Τώρα, υπάρχει μια ευρεία κατανόηση στην Αριστερά ότι, όποια μορφή κι αν πάρει ο θυμός, αφορά θεμιτά πράγματα, κυρίως τη χρήση της αστυνομίας ως εργαλείο για τον έλεγχο των ανθρώπων στις γειτονιές μας με διακρίσεις”.

ΠΗΓΕΣ : διαδικτυακό περιοδικό MEDIAPART – Μέσω Jacobin.com

0ΥποστηρικτέςΚάντε Like

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΑΡΘΡΑ ΑΠΟ ΣΥΝΤΑΚΤΗ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΗΜΟΦΙΛΗ