24.3 C
Athens
Παρασκευή, 12 Απριλίου, 2024

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ

Επιρροές και προέλευση του κινήματος των Χούθι στην Υεμένη

 

 

Πηγή: Jacobin

Δεύτερο και τελευταίο μέρος

Εδώ μπορείτε να διαβάσετε το 1ο μέρος 

Λίγα λόγια για τη γενεαλογία και την ιστορία των Χούθι

Οι Χούθι αναφέρονται εναλλακτικά ως φυλετική ομάδα, θρησκευτική αίρεση και πολιτικό κίνημα. Ποιοι είναι και ποια είναι η ιδεολογία τους; Και τι είδους κυβέρνηση έχουν εφαρμόσει στις περιοχές που ελέγχουν;

Κατά την Έλεν Λάκνερ:

Οι Χούθι δεν είναι φυλή. Είναι ένα κίνημα που πήρε το όνομά του από την ηγετική του οικογένεια, η οποία ονομάζεται Χούθι. Στην Υεμένη υπάρχουν δύο κύριες ισλαμικές ομάδες. Υπάρχουν οι Ζαϊντί -οι οποίοι είναι μια μορφή σιιτισμού, που διαφέρει από τον ιρανικό δωδεκαθεϊστικό σιιτισμό – και ελέγχουν το μεγαλύτερο μέρος των βόρειων ορεινών περιοχών. Τέτοιοι είναι και οι Χούθι. Και αν κοιτάξετε σε έναν χάρτη την επικράτεια που ελέγχουν οι Χούθι, πρόκειται γιαυτό το μέρος των βόρειων περιοχών συν ένα είδος ζώνης γύρω του. Έτσι στην ουσία , ελέγχουν τη μεγαλύτερη επικράτεια από την περιοχή των Ζαϊντί. Η άλλη θρησκευτική ομάδα είναι οι Σαφιστές, οι οποίοι ακολουθούν μια μορφή σουνισμού, και ζουν στην υπόλοιπη χώρα. Υπάρχουν επίσης μικρές ομάδες Ισμαηλιτών.

Οι Υεμενίτες είναι εξαιρετικά φιλοπαλαιστινιακοί και δεν τους αρέσει να δέχονται επιθέσεις ή εισβολές από ξένους οποιασδήποτε μορφής.

Το σημαντικό στοιχείο των Ζαϊντί και των Σαφιστών είναι ότι, θρησκευτικά στην καθημερινή ζωή, υπάρχει πολύ μικρή θεολογική διαφορά μεταξύ τους. Και για πολλούς αιώνες ζούσαν δίπλα-δίπλα χωρίς κανένα πρόβλημα.

 

Μέχρι την επανάσταση στη Σαναά το 1962, το καθεστώς που κυβερνούσε τη Σαναά και τις γύρω περιοχές ήταν το βασίλειο των Μουταβακκιλιτών ή το Ιμαμάτ, το οποίο ήταν βασικά ένα κίνημα των Ζαϊντί. Το κύριο ιδεολογικό χαρακτηριστικό των Χούθι, εκτός από τα δύο στοιχεία της εξωτερικής πολιτικής, ότι δηλ. είναι αντι-αμερικανοί και αντι-ισραηλινοί, είναι η πεποίθησή τους ότι οι απόγονοι του προφήτη έχουν ένα έμφυτο δικαίωμα αλλά και ένα καθήκον να κυβερνούν τη χώρα και πέρα από αυτήν.

Αυτοί οι άνθρωποι στην Υεμένη είναι συνήθως γνωστοί ως Sadah στον πληθυντικό και Sayyid στον ενικό, και είναι οι ίδιοι άνθρωποι που σε άλλες περιοχές είναι γνωστοί είτε ως Ashraf είτε ως Hashemites. Η πεποίθηση ότι αυτή η κοινωνική ομάδα πρέπει να κυβερνά τη χώρα είναι πραγματικά το κύριο ιδεολογικό στοιχείο.

Το σύστημα διακυβέρνησης των Χούθι ένα εξαιρετικά αυταρχικό. Δεν δίνουν κανένα περιθώριο στην ελευθερία της έκφρασης. Καταπιέζουν ιδιαίτερα τις γυναίκες, όπως και τα περισσότερα φονταμενταλιστικά κινήματα οποιασδήποτε θρησκείας Ουσιαστικά οτιδήποτε μοιάζει με διαφωνία καταστέλλεται πολύ αυστηρά. Έτσι, παρόλο που μπορεί να είμαστε αρκετά ικανοποιημένοι με αυτό που κάνουν για την Παλαιστίνη, αυτό δεν σημαίνει ότι είναι σε καμία περίπτωση προοδευτικό κίνημα μέσα στη χώρα τους.

 

Οι ρίζες του κινήματος των Χούθι

Αν εξετάσουμε τις ρίζες του κινήματος των Χούθι, αυτές ανάγονται στη δεκαετία του 1990, όταν αναδύθηκε ως ένα αναβιωτικό κίνημα των Ζαϊντί. Το τελευταίο αγωνιζόταν ενάντια στην άνοδο των πιο φονταμενταλιστικών σουνιτικών κινημάτων των σαλαφιστών, τα οποία επίσης δρούσαν στο ίδιο τμήμα της πατρίδας τους, στην περιοχή γύρω από τη Σαάντα, την πόλη στο μακρινό βορρά της Υεμένης. Και είχαν διαφωνία με το καθεστώς Σάλεχ.

Αυτός ο ανταγωνισμός που υπήρχε μεταξύ των αναβιωτών των Ζαϊντί και των αναπτυξιακών κινημάτων των Σαλαφιστών, κυρίως τη δεκαετία του 1990, οδήγησε τελικά σ τη σειρά ένοπλων αγώνων που επισήμως περιγράφονται ως οι έξι πόλεμοι μεταξύ 2004 και 2010, κατά τη διάρκεια των οποίων οι Χούθι γίνονταν όλο και πιο ισχυροί. Όταν συμφωνήθηκε η τελευταία κατάπαυση του πυρός το 2010, η στρατιωτική τους ικανότητα είχε βελτιωθεί σημαντικά σε σχέση με την αρχική. Και είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι ακόμη και εκείνες τις ημέρες, όταν ο Αλί Αμπντάλα Σάλεχ προσπαθούσε να πείσει τους Αμερικανούς ότι θα έπρεπε να δράσουν εναντίον των Χούθι με το σκεπτικό ότι οι Χούθι ήταν κοντά στους Ιρανούς και αποτελούσαν απειλή, οι Αμερικανοί το αγνόησαν εντελώς αυτό και όλοι συμφώνησαν ότι οι Χούθι δεν είχαν σχέση με τους Ιρανούς τότε.

 

Για τις εξεγέρσεις του 2011

Ο Αλί Αμπντουλάχ Σάλεχ ήταν στην εξουσία -από το 1978 μέχρι το 1990 αρχικά- στην περιοχή που ήταν η Αραβική Δημοκρατία της Υεμένης, και μετά το 1990 σε ολόκληρη την Υεμένη, επί κεφαλής της Δημοκρατίας της Υεμένης, που ιδρύθηκε τότε .

 Ήταν βασικά ένας αυταρχικός κυβερνήτης. Ο Αλί Αμπντουλάχ Σάλεχ κυβέρνησε κυρίως προς όφελος του ιδίου και των στενών συνεργατών και υποστηρικτών του, και ως εκ τούτου απέσπασε την ελάχιστη υπεραξία που υπήρχε στην Υεμένη προς όφελος αυτής της μικρής μειοψηφίας ανθρώπων.

Έτσι , από τα μέσα της δεκαετίας του 1990, αλλά ιδιαίτερα κατά την πρώτη δεκαετία του αιώνα μας, το επίπεδο απογοήτευσης και οργής της μεγάλης πλειοψηφίας του πληθυσμού της χώρας που εξαθλιωνόταν, που τα εισοδήματα είχαν μειωθεί δραματικά, και δεν είχε πλέον πολλές επιλογές μετανάστευσης που είχε τις προηγούμενες δεκαετίες, αυξάνονταν ταχύτατα. Ακόμα και όταν μπορούσαν να μεταναστεύσουν, το εισόδημα και τα έσοδα από τη μετανάστευση ήταν πολύ λιγότερα, και επομένως πολύ λιγότερο επιθυμητή εκδοχή.

Οι περισσότερες αναπτυξιακές επενδύσεις εκτρέπονταν εν μέρει, αλλά σε καμία περίπτωση δεν ήταν επαρκείς για τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης, οι οποίες γενικά επιδεινώνονταν. Υπήρχε μια αύξηση της λαϊκής δυσαρέσκειας καθ’ όλη τη διάρκεια εκείνης της δεκαετίας, στο τέλος της οποίας και εντάθηκε. Στη συνέχεια υπήρξε ένα ζήτημα αναβολής των εκλογών που επρόκειτο να γίνουν αρχικά το 2009, που τελικά εξελίχθηκε στην έκρηξη του 2011.

Υπάρχουν συχνές υποθέσεις ότι το κίνημα στην Υεμένη προήλθε ως αποτέλεσμα των όσων συνέβαιναν στην Αίγυπτο και την Τυνησία. Αυτό η κα Έλεν Λάκνερ θεωρεί λανθασμένο. Όσον αφορά την αντιπολίτευση αρκετά μεγάλης κλίμακας, οι διαδηλώσεις συνεχίζονταν για αρκετούς μήνες καθ’ όλη τη διάρκεια του 2010, και ενδεχομένως και νωρίτερα, αλλά ο αντίκτυπος των εξεγέρσεων στην Αίγυπτο και την Τυνησία είχε επιδράσει στην ένταση και επιτάχυνση του κινήματος. Οι εξεγέρσεις αυτές έδωσαν στον κόσμο την αίσθηση και την ελπίδα ότι θα μπορούσαν πραγματικά να νικήσουν. Αυτό ήταν ένα πολύ σημαντικό στοιχείο.

Oι άνθρωποι, μέχρι το 2011, είχαν πραγματικά εγκαταλείψει τις ελπίδες τους να αλλάξουν ή να βελτιώσουν τα πράγματα μέσω των εκλογών, επειδή οι εκλογές, σίγουρα εξασφάλιζαν πάντα τη νίκη του Αλί Αμπντουλάχ Σάλεχ και του κόμματός του. Τότε είχαμε μια πραγματική αντιπολίτευση , ουσιαστικά ένα μαζικό κίνημα που αναδύθηκε πραγματικά το 2011, το οποίο ήταν πολύ σημαντικό, νομίζω, και πιθανότατα θα διατηρήσει κάποια ίχνη που θα επανεμφανιστούν στο μέλλον.΄Ένα από τα πιο σημαντικά στοιχεία αυτού του κινήματος ήταν ότι δεν είχαμε μόνο διαμαρτυρίες στη Σαναά, αλλά και σε κάθε πρωτεύουσα κάθε επαρχίας. Στο Άντεν ή την Τάιζ ή τη Χοντέιντα, και σε έναν αριθμό από πολύ μικρά μέρη, στην καλύτερη περίπτωση πόλεις, ή ένα βήμα πριν από τα μεγάλα χωριά. Η πραγματική σημασία τους δεν είναι ότι συνέβησαν παντού, αλλά και το ότι αποτέλεσαν ευκαιρίες για ανθρώπους, όλων των διαφορετικών κοινωνικών στρωμάτων και κοινωνικών καταβολών, να μιλήσουν μεταξύ τους και να ανακαλύψουν ότι είχαν πολλά κοινά. Αυτό ήταν και είναι ακόμη, πολύ σημαντικό στοιχείο.

Οι λόγοι για τους οποίους δεν πέτυχε πολλά είναι, πρώτον διότι το ίδιο το κίνημα δεν είχε συνοχή και δεν είχε σαφή στόχο πέρα από το να απαλλαγεί από τον Αλί Αμπντάλα, που είναι μάλλον αρνητικός παρά θετικός στόχος. Με εναλλακτική λύση μιας εθνικής οικονομίας. Χωρίς ένα πολύ λεπτομερές οικονομικό πρόγραμμα.

Οι δύο άλλοι λόγοι είναι βασικά ότι οι καθεστωτικές δυνάμεις, οι οποίες είχαν αντιπαλότητες στο εσωτερικό τους, διασπάστηκαν και κατέληξαν σε στρατιωτικές αντιπαραθέσεις. Και ο τρίτος, φυσικά, ήταν η παρέμβαση της διεθνούς κοινότητας, η οποία είχε ως στόχο να επιφέρει μια μετάβαση προς αυτό που υποτίθεται ότι ήταν μια μετάβαση προς μια δημοκρατική Υεμένη. Και αυτό τελικά ανάγκασε τον Αλί Αμπντουλάχ Σάλεχ να παραιτηθεί από την προεδρία, διότι σε όλη τη μεταβατική περίοδο που επισήμως ήταν από το 2012 έως το 2014, εξακολουθούσε να ηγείται του κόμματός του, το οποίο ήταν το ισχυρότερο κόμμα στη χώρα με σημαντική επιρροή.

Αυτό οδήγησε, τον Νοέμβριο του 2011, στην αποτυχία της λεγόμενης Διάσκεψης Εθνικού Διαλόγου υπό τον προσωρινό πρόεδρο Abdrabbuh Mansur Hadi που ήταν γνωστή και ως συμφωνία του GCC (Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου) και η οποία δημιούργησε τη μεταβατική κυβέρνηση με μια σειρά από καθήκοντα. Ένα από αυτά ήταν να υπάρξει κυβέρνηση εθνικής ενότητας, πράγμα που σήμαινε ότι η μισή κυβέρνηση θα προερχόταν από το κόμμα του Αλί Αμπντάλα Σάλεχ, παρόλο που ο ίδιος δεν ήταν εκεί. Και το άλλο μισό απαρτιζόταν επισήμως από τα κύρια κόμματα της αντιπολίτευσης, στα οποία περιλαμβάνονταν το σημαντικότερο, το ισλαμιστικό κόμμα Ισλάχ (Islah), ό,τι είχε απομείνει από το Σοσιαλιστικό Κόμμα της Υεμένης, οι Νασσεριστές, οι Μπααθιστές, και μάλιστα αυτό που ήταν γνωστό ως Νέες Δυνάμεις, το οποίο ήταν οι γυναίκες, η νεολαία και η κοινωνία των πολιτών. Έτσι, μοιράστηκαν το ήμισυ των υπουργικών θέσεων. Και το Γενικό Λαϊκό Κογκρέσο του Αλί Αμπντουλάχ Σάλεχ είχε το άλλο μισό. Σε μια συνταγή αποτυχίας. Αυτή η κυβέρνηση τώρα έχει ξεπεραστεί, αλλά εκείνη την εποχή ήταν ευρέως γνωστή στους Υεμενίτες ως η πιο διεφθαρμένη κυβέρνηση που είχαν ποτέ.

Η Διάσκεψη Εθνικού Διαλόγου πραγματοποιήθηκε μεταξύ 2013 και 2014 για έντεκα μήνες. Και αυτό έφερε σε επαφή όλες αυτές τις προαναφερθείσες δυνάμεις σε μια αρκετά ανοιχτή συζήτηση. Οδήγησε επίσης σε συστάσεις οι οποίες υποτίθεται ότι θα χρησιμοποιούνταν για τη θέσπιση ενός νέου Συντάγματος. Στη συνέχεια υπήρξε μια συνταγματική επιτροπή, η οποία συστάθηκε στις αρχές του 2014, η οποία παρουσίασε τα αποτελέσματά της ένα χρόνο αργότερα, στις αρχές του 2015. Τώρα, κατά τη διάρκεια της Διάσκεψης Εθνικού Διαλόγου και με αυτή την κυβέρνηση, η γενική κατάσταση στη χώρα συνέχιζε να επιδεινώνεται όσον αφορά τις οικονομικές συνθήκες, τις συνθήκες διαβίωσης τις κοινωνικές υπηρεσίες κλπ

Οι Χούθι ήταν ενεργά μέλη της εξέγερσης του 2011. Αυτό στο οποίο επικεντρώθηκαν τότε, και επειδή δεν αποτελούσαν μέρος αυτής της κυβέρνησης, ήταν η εδραίωση της εξουσίας τους στην περιοχή τους, στο μακρινό βορρά της χώρας. Επέκτειναν σταδιακά τον έλεγχό τους στα γειτονικά κυβερνεία. Και έτσι, ενίσχυσαν τη θέση τους.

Μέσα από τη μετάβαση όλοι πίστεψαν, ότι η Υεμένη θα γινόταν ένα ομοσπονδιακό κράτος. Μία από τις μεγάλες συζητήσεις στη Διάσκεψη Εθνικού Διαλόγου ήταν ποια θα ήταν η ομοσπονδία – πόσες περιφέρειες, κ.λπ.

Υπήρχαν δύο ομάδες που πραγματικά αντιτάχθηκαν σε αυτή την ομοσπονδία. Ο Αλί Αμπντουλάχ Σάλεχ ήταν η μία από αυτές, μαζί με τους ανθρώπους του, που ήθελαν να διατηρήσουν τον συγκεντρωτισμό. Και οι Χούθι ήταν η άλλη που δεν ήταν κατ’ ανάγκη εναντίον της ομοσπονδίας. Αλλά μόλις ανακοινώθηκαν οι προτεινόμενες έξι περιφέρειες, τις κατήγγειλαν αμέσως επειδή τους απομόνωναν εντελώς και δεν τους έδιναν τίποτα από τα πράγματα που ήθελαν – το ένα από αυτά ήταν η πρόσβαση στη θάλασσα, στην Ερυθρά Θάλασσα στα δυτικά, και το άλλο η πρόσβαση στα κοιτάσματα πετρελαίου στα ανατολικά.

΄Ηδη όμως είχαν συνεργαστεί αθόρυβα με τον Αλί Αμπντάλα Σάλεχ. Έτσι, αυτό που συνέβη κατά τη διάρκεια του 2014, όταν επισήμως υποτίθεται ότι θα τελείωνε η μετάβαση, ήταν ότι κάποιος στον ΟΗΕ ή κάπου αλλού αποφάσισε ότι ο χρόνος του Χάντι θα παρατεινόταν. Μάλλον για ένα χρόνο. Αλλά κατά τη διάρκεια του 2014, η κατάσταση έγινε πολύ πιο οξεία καθώς οι Χούθι σταδιακά μετακινήθηκαν προς τα νότια από τον μακρινό βορρά και πλησίαζαν όλο και περισσότερο στη Σαναά.

Η συμμαχία τους με τον Ali Abdullah Saleh ήταν ισχυρότερη και οι δυό τους ουσιαστικά, μέχρι το καλοκαίρι του 2014, κατέλαβαν τη Σαναά, την πρωτεύουσα, και όλες τις γύρω περιοχές. Στη συνέχεια, υπήρξαν τρεις μήνες διαπραγματεύσεων και συζητήσεων, οι οποίες τελικά οδήγησαν, το 2015, στην απόδραση του Χάντι ( Hadi), από τον κατ’ οίκον περιορισμό. Και οι δυνάμεις των Χούθι και του Αλί Αμπντάλα Σάλεχ κατευθύνονταν προς τα νότια και απειλούσαν να επιτεθούν και να καταλάβουν το Άντεν. Έτσι, είχαμε μια μάχη στο Άντεν για περίπου τρεις μήνες το 2015, οπότε οι Εμιρατινοί και άλλες δυνάμεις άρχισαν να εμπλέκονται άμεσα στις μάχες.

 

Διεθνοποίηση του πολέμου στην Υεμένη

Ο πόλεμος διεθνοποιήθηκε το 2015 με την είσοδο της Σαουδικής Αραβίας, των ΗΑΕ και με την κρίσιμη υποστήριξη των Ηνωμένων Πολιτειών. Η είσοδός όλων αυτών έγινε κατόπιν αιτήματος του Χάντι, αλλά δεν είναι γνωστό το ακριβές κίνητρό τους.

Ο Χάντι, καθώς έφευγε, μετά από απόπειρες βομβαρδισμού του παλατιού του στο Άντεν, ζήτησε αμέσως από τους Σαουδάραβες να τον βοηθήσουν. Η συμφωνία για τη μετάβαση, που ήταν γνωστή ως συμφωνία του ΣΣΚ (GCC) , χρηματοδοτήθηκε κυρίως από τους Σαουδάραβες και τους Εμιρατινούς. Η Συμφωνία GCC πήρε το όνομα GCC επειδή το ήθελαν αυτοί, και επειδή ο ΟΗΕ είχε εμπλακεί. Υπήρχε μια ομάδα πρεσβευτών που συμμετείχαν και που διαμόρφωναν όλα αυτά. Βρετανοί, Αμερικανοί, Γάλλοι και διάφορες άλλες ευρωπαϊκές και μη εθνικότητες. Σημειωτέον ότι οι Σαουδάραβες εμπλέκονται στην Υεμένη από την ίδρυση του σαουδαραβικού κράτους. Ο πρώτος πόλεμος που έγινε μεταξύ της Σαουδικής Αραβίας και της Υεμένης ήταν το 1934. Έτσι, υπάρχει μια σοβαρή μακροχρόνια εμπλοκή.

Οι Σαουδάραβες φαίνεται να βλέπουν πάντα την Υεμένη ως μια πιθανή απειλή. Πληθυσμιακά, οι δύο χώρες είναι αρκετά παρόμοιες. Με μια μεγάλη διαφορά φυσικά, ότι ο πληθυσμός της Υεμένης είναι κατά 99% Υεμενίτες, ενώ ο πληθυσμός της Σαουδικής Αραβίας είναι περίπου 60-70% Σαουδάραβες με πολλούς ξένους να εμπλέκονται. Οι Υεμενίτες όμως είναι γνωστό ότι είναι σοβαροί μαχητές.

Υπάρχουν σοβαροί λόγοι για να τα πηγαίνουν καλά. Πάντα υπήρχε μεγάλος αριθμός Υεμενιτών που εργάζονταν στη Σαουδική Αραβία, ακόμη και τώρα, ακόμη και κατά τη διάρκεια του πολέμου. Και το κράτος της Βόρειας Υεμένης από το 1970 και μετά, και ολόκληρη η Υεμένη μετά την ενοποίηση, εξαρτάται σε τεράστιο βαθμό από την οικονομική υποστήριξη της Σαουδικής Αραβίας. Οι Χούθι απειλούσαν τη Σαουδική Αραβία σε κάποιο βαθμό. Έτσι, τα αιτήματα του Χάντι για παρέμβαση φάνηκαν ευπρόσδεκτα. Τότε μετά τον θάνατο του βασιληά Αμπντάλα της Σαουδαραβίας και την αντικατάστασή του από τον Βασιληά Σαλμάν , ο άμεσος απόγονος του, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, γνωστός ως MBS, διορίστηκε αμέσως υπουργός Άμυνας.

Σκέφτηκε ότι είναι εύκολο να ξεκαθαριστεί το Ζήτημα της Υεμένης . Και έπαθε το σοκ της ζωής του, γιατί δεν έγινε καθόλου έτσι. Και οι Σαουδάραβες από την αρχή ήταν εντελώς απρόθυμοι να βάλουν οποιονδήποτε να πολεμήσει. Βασίστηκαν στις αεροπορικές επιδρομές. Τα Εμιράτα εκείνη την εποχή ήταν πολύ κοντά στους Σαουδάραβες και η σχέση μεταξύ του MBS και του Μοχάμεντ μπιν Ζαίντ ( ΜΒΖ) – ο οποίος ήταν τότε πρίγκιπας διάδοχος των Εμιράτων και τώρα εμίρης – ήταν μια στενή σχέση. Λειτουργούσαν σε μεγάλο βαθμό από κοινού, κάτι που δεν ισχύει πλέον, σχεδόν μια δεκαετία αργότερα.

Πραγματικά πίστευαν ότι θα ήταν μια εύκολη υπόθεση. Και καθώς τα πράγματα επιδεινώνονταν, και επεκτείνονταν, αυτό σταδιακά άλλαξε. Έτσι, αναμείχθηκαν κυρίως οι Σαουδάραβες και τα Εμιράτα. Επισήμως επρόκειτο για έναν συνασπισμό εννέα κρατών. Οι Αιγύπτιοι π.χ. συμμετείχαν επίσημα, αλλά οι Αιγύπτιοι αρνήθηκαν σταθερά να στείλουν ανθρώπους στην Υεμένη. (πανωλεθρία τους την περίοδο 1960-1970). Και οι Πακιστανοί υποτίθεται ότι θα συμμετείχαν αλλά πολύ πανούργοι, είπαν απλώς: «Πρέπει να πάμε στο κοινοβούλιο μας για να πάρουμε άδεια». Και το κοινοβούλιο είπε όχι.

Ακόμα και το Κατάρ ήταν μέρος του συνασπισμού εκείνη την εποχή. Εκείνη την εποχή, βασικά όλα τα κράτη του ΣΣΚ ήταν μέρος του συνασπισμού, εκτός από το Ομάν. Το Ομάν αρνήθηκε να συμμετάσχει. Το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν ήταν επίσημα εκεί. Μόνο αργότερα, μετά το 2015 τα πράγματα επιδεινώθηκαν σοβαρά μεταξύ τους και κυρίως με τα ΗΑΕ, όπου η σχέση παραμένει αρκετά τεταμένη και μάλλον είναι απίθανο να αλλάξει σύντομα .

Οι Σαουδάραβες, φαίνεται να βλέπουν πάντα την Υεμένη ως δυνητική απειλή.

Σήμερα, το Μπαχρέιν είναι το μόνο κράτος του ΣΣΚ που συμμετέχει σε αντίποινα κατά των Χούθι, ή τουλάχιστον του Prosperity Guardian. Αλλά όχι σε αντίποινα κατά των Χούθι. Υπάρχει η εκτίμηση ότι η Prosperity Guardian στην πραγματικότητα, είναι μια φάρσα. Δεν έχει κάνει απολύτως τίποτα.

Ο πόλεμος της Υεμένης έγινε γρήγορα απίστευτα πολύπλοκος, συμπεριλαμβανομένης της που Οι Ηνωμένες Πολιτείες διεξήγαγαν ξεχωριστή αλλά συναφή εκστρατεία απευθείας κατά της Αλ Κάιντα στην Αραβική Χερσόνησο, και παράλληλα παρείχαν αυτή την υλική υποστήριξη στην επέμβαση Σαουδικής Αραβίας-Αραβικών Εμιράτων.

Πριν από το 2015 η εμπλοκή των ΗΠΑ στην Υεμένη από τη δεκαετία του ’90 ήταν κυρίως αντιτρομοκρατική. Ανησυχούσαν ιδιαίτερα για την Αλ Κάιντα. Και παρόλο που δεν συνέβη τίποτα το ιδιαίτερο μέχρι το ’98, όταν έγιναν οι επιθέσεις στην Κένυα και την Τανζανία, η Αλ Κάιντα ανέβαινε και αποτελούσε σημαντική δύναμη στη χερσόνησο και σε κάποιο βαθμό στην Υεμένη. Αποτελούσε πολύ μεγαλύτερο πρόβλημα για τους Υεμενίτες παρά για τους Αμερικανούς.. Έτσι, δεν είναι τόσο ότι οι ΗΠΑ έχουν κάποιο σημαντικό θεμελιώδες συμφέρον στην Υεμένη. Έχουν θεμελιώδες συμφέρον να τερματίσουν υποτίθεται την τρομοκρατία. Και αυτό εξηγεί γιατί ήταν πολύ δραστήριοι. Παρόλο που δεν υπήρχε κανένα θεμελιώδες οικονομικό συμφέρον. Η πρόσβαση βέβαια στην Ερυθρά Θάλασσα – παγκόσμια στρατηγική θέση– είναι αντικείμενο ενδιαφερόντων και ελέγχου τους Πριν από πολλά χρόνια είχαν καταλάβει μέρος της γαλλικής βάσης στο Τζιμπουτί

Η απειλή της Αλ Κάιντα υπήρξε πολύ μικρότερη απ’ ό,τι παρουσιάστηκε διεθνώς. Οι άνθρωποι που υπέφεραν κυρίως από την Αλ Κάιντα ήταν οι Υεμενίτες. Ηταν υπερβολική, κυρίως επειδή οι Αμερικανοί προσπάθησαν συστηματικά να υπερβάλουν όλες τις τρομοκρατικές απειλές.. Και πάλι, επεκτάθηκε μετά τη μετακίνηση της Αλ Κάιντα, όταν οι περισσότερες δυνάμεις της μετακινήθηκαν από τη Σαουδική Αραβία στην Υεμένη. Έτσι, νομίζω ότι είναι λάθος να υποθέσουμε ότι η Αλ Κάιντα ήταν το θεμελιώδες χαρακτηριστικό της ζωής στην Υεμένη.

Σχέση με το Ιράν

Πολιτικά, το καθεστώς των Χούτι και σε σχέση με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ, είναι πιο κοντά στο Ιράν. Και η στρατιωτική σύνδεση έχει σίγουρα αυξηθεί και αυξάνεται, τα τελευταία τρία ή τέσσερα χρόνια. Από το ’17 και μετά, η ιρανική συμβολή παρέχει στους Χούθι τεχνικές γνώσεις για τη βελτίωση του οπλισμού τους. Οι Χούθι έχουν μάθει πάρα πολλά. Οι περισσότεροι από τους αρχικούς τους πυραύλους και λοιπός εξοπλισμός είχαν κληρονομηθεί από το καθεστώς του Αλί Αμπντουλάχ Σάλεχ . Αλλά οι Ιρανοί παρέχουν τόσο πληροφορίες όσο και στρατιωτικό υλικό που είναι εξαιρετικά εξελιγμένα. Έτσι, αν και οι Χούθι είναι πολιτικά ανεξάρτητoι είναι πολύ στενοί σύμμαχοι σε αυτό το σημείο της ιστορίας.

 

Για τη δεκαετία των τρομερών πολεμικών συγκρούσεων

Μετά από σχεδόν μια δεκαετία τρομερών πολεμικών συγκρούσεων, επήλθε τελικά η ανακωχή.

Η εκεχειρία ξεκίνησε και διήρκεσε από τον Απρίλιο έως τον Οκτώβριο του 2022.Οι μάχες μειώθηκαν πολύ σημαντικά. Από τη λήξη της εκεχειρίας τον Οκτώβριο του 2022, μέχρι σήμερα, υπάρχει πολύ περιορισμένη στρατιωτική δραστηριότητα σε όλα τα συνήθη μέτωπα εντός της Υεμένης.

Κυρίως, αυτό που δεν υπήρξε καθόλου, μέχρι πρόσφατα ήταν αεροπορικές επιδρομές στην Υεμένη.. Μέχρι εκείνη την περίοδο, οι όποιες αεροπορικές επιδρομές γίνονταν ήταν κυρίως από τον συνασπισμό υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας. Και υποθέτει κανείς ότι επρόκειτο κυρίως για αεροσκάφη της Σαουδικής Αραβίας και των Εμιράτων, με την προϋπόθεση ότι δεν υπήρχαν άλλα. Είχαμε μια σοβαρή στρατιωτική επέμβαση.

Μέχρι περίπου το 2020, οι Σαουδάραβες ειδικότερα είχαν πολλά πλήγματα που δεν ήταν σε στρατιωτικούς στόχους. Κατηγορήθηκαν ιδιαίτερα για επιθέσεις σε γάμους, κηδείες και άλλες τέτοιες περιστάσεις. Μετά το 2020, νομίζω ότι οι περισσότερες αεροπορικές επιδρομές τους στόχευαν πολύ συγκεκριμένα σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις, κυρίως στην περιοχή Marib και γύρω από αυτήν, η οποία ήταν ένα από τα σημαντικότερα μέτωπα μεταξύ των διαφόρων ομάδων.

Υπήρχε, βασικά, ένα αδιέξοδο στον πόλεμο μέχρι το 2022, επειδή τίποτα δεν άλλαζε πολύ σε κανένα από τα μέτωπα. Η ανθρωπιστική κατάσταση διαλυόταν και επιδεινωνόταν όλο και περισσότερο, δραματικά και συστηματικά καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου. Η οικονομία κατέρρεε. Αυτή η εκεχειρία ήρθε σε πολύ μεγάλο βαθμό τη στιγμή που φαινόταν ότι τα πράγματα βρίσκονταν σε αδιέξοδο.

Ταυτόχρονα με την εκεχειρία έγινε η αντικατάσταση του Χάντι από αυτό που είναι γνωστό ως Προεδρικό Συμβούλιο Ηγεσίας. Το τελευταίο ήταν εξ ολοκλήρου μια επιχείρηση των ΗΑΕ-Σαουδικής Αραβίας που επέλεξαν οκτώ άνδρες για να αποτελέσουν αυτό το Προεδρικό Συμβούλιο Ηγεσίας. Νομίζω ότι ούτε καν τα μέλη δεν ρωτήθηκαν για τις απόψεις τους σχετικά με αυτό το θέμα- απλά διορίστηκαν. Και η εμπλοκή της Υεμένης σε αυτή την απόφαση ήταν ελάχιστη, αν υπήρξε.

Αυτό το Προεδρικό Συμβούλιο Ηγεσίας είναι ουσιαστικά οκτώ στρατιωτικοί ηγέτες, μερικοί από τους οποίους έχουν λιγότερη στρατιωτική δύναμη από άλλους, που εκπροσωπούν διαφορετικές παρατάξεις πολιτικά, διαφορετικές περιοχές της χώρας, και των οποίων οι αντιπαλότητες και οι διαφορές είναι υπεράνω και πολύ πιο σημαντικές από την πρόθεση ή την επιθυμία τους να απαλλαγούν από τους Χούθι. Έτσι, από τότε που διορίστηκαν, πέρασαν πολύ περισσότερο χρόνο σε εσωτερικές διαμάχες και αγώνες, επειδή δεν υπήρξε σχεδόν καμία πραγματική στρατιωτική μάχη μεταξύ αυτών των ομάδων. Και το σημαντικό στοιχείο είναι ότι κάποιοι από αυτούς τους ανθρώπους υποστηρίζονται κυρίως από τους Σαουδάραβες και οι άλλοι μισοί υποστηρίζονται κυρίως από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα. Αυτό σημαίνει ότι οι διαφορές τους, οι οποίες συνδέονται με την εσωτερική εξουσία, συνδέονται επίσης με την αντιπαλότητα μεταξύ των Σαουδαράβων και των Εμιράτων στη σύγκρουση της Υεμένης. Και αυτό είναι ένα σημαντικό στοιχείο, τόσο για την εμφάνιση αυτής της αντιπαλότητας μεταξύ των Σαουδαράβων και των Εμιράτων όσο και για το πιθανό μέλλον της χώρας όσον αφορά την εξεύρεση λύσης.

Το άλλο κύριο στοιχείο που συνέβη από τα τέλη του 2022 και μετά ήταν οι απευθείας διαπραγματεύσεις μεταξύ των Σαουδαράβων και των Χούθι για τον τερματισμό του πολέμου. Οι Σαουδάραβες ήθελαν να το κάνουν αυτό, από το 2020, ενδεχομένως και νωρίτερα. Οι προσπάθειές τους ξεκίνησαν μέσω απευθείας διαπραγματεύσεων με τους Χούθι, οι οποίες από τα τέλη του 2022 γίνονται ανοιχτά.

Κατά τη διάρκεια του 2023, υπήρξαν δύο σημαντικά γεγονότα που έκαναν πολλούς να πιστεύουν ότι θα επιτευχθεί συμφωνία. Πρώτον, υπήρξε μια μεγάλη σαουδαραβική αντιπροσωπεία που πήγε στη Σαναά τον Απρίλιο. Και δεύτερον, μια αντιπροσωπεία των Χούτι πήγε στη Σαουδική Αραβία τον Σεπτέμβριο. Και στις δύο περιπτώσεις, ο κόσμος πίστευε ότι αυτό ήταν, και ότι τώρα θα έχουμε συμφωνία. Υπήρξαν πολλές συζητήσεις, μεταξύ άλλων και από τον ειδικό απεσταλμένο του ΟΗΕ τον Δεκέμβριο, ότι η συμφωνία είχε επιτευχθεί και ότι τώρα θα υπήρχε ένας οδικός χάρτης κ.λπ. και ότι αυτό θα συνέβαινε στις αρχές Ιανουαρίου. Αυτό δεν συνέβη.

Τα κύρια στοιχεία που συζητήθηκαν και τελικά συμφωνήθηκαν ήταν ότι οι Σαουδάραβες θα πλήρωναν τους μισθούς του κυβερνητικού προσωπικού για τουλάχιστον ένα έτος, κάτι που χρειάστηκε κάποια συζήτηση και κάποιο χρόνο για να επιτευχθεί. Ο αποκλεισμός των λιμανιών της Χοντέιντα θα τερματιζόταν πλήρως. Έχει αρθεί εν πολλοίς , αλλά εξακολουθεί να υφίσταται σε κάποιο βαθμό. Και ότι οι προορισμοί για το αεροδρόμιο της Σαναά, το οποίο έχει πλέον επαναλειτουργήσει εδώ και δύο χρόνια, θα διευρυνθούν. Αυτή τη στιγμή, πηγαίνουν μόνο προς το Κάιρο και το Αμμάν. Αυτές ήταν λοιπόν μερικές από τις κύριες συμφωνίες. Και φυσικά, από την άλλη πλευρά, οι Χούθι θα σταματούσαν να προσπαθούν να εμποδίσουν τις εξαγωγές πετρελαίου από τα νότια λιμάνια.

Ένα από τα κύρια σημεία που αποτελούσαν εμπόδιο, είναι υπό ποιο όνομα ή υπό ποιους όρους οι Σαουδάραβες θα υπέγραφαν τη συμφωνία. Οι Χούuι επέμεναν για πολύ καιρό ότι οι Σαουδάραβες πρέπει να υπογράψουν ως συμμετέχοντες. Και οι Σαουδάραβες λένε ότι θέλουν να υπογράψουν ως μεσολαβητές. Τώρα, η διαφορά είναι σημαντική, διότι αν υπογράψουν ως συμμετέχοντες, αυτό τους αφήνει ανοιχτούς σε κατηγορίες και δικαστικές υποθέσεις για εγκλήματα πολέμου για όσα έκαναν στο παρελθόν, δηλαδή την περίοδο που βομβάρδιζαν σχολεία, γάμους, κηδείες και άλλα παρόμοια. Ενώ αν υπογράψουν ως διαμεσολαβητές, τότε αυτό το πρόβλημα δεν εμφανίζεται.

Η ανθρωπιστική κατάσταση διαλυόταν και επιδεινωνόταν όλο και περισσότερο, δραματικά και συστηματικά καθ’ όλη τη διάρκεια της περιόδου.

Λέγεται ευρέως ότι οι Χούθι είχαν παραχωρήσει στη Σαουδική Αραβία να υπέγραφε ως μεσολαβητής. Αλλά όπως και να έχει, το θέμα είναι ότι αυτό σημαίνει ότι τα μέρη που θα υπέγραφαν στην πραγματικότητα αυτή τη συμφωνία θα ήταν από τη μία πλευρά οι Χούθις και από την άλλη το PLC ή η διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση. Και είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι ούτε το PLC, ούτε άλλα στοιχεία της διεθνώς αναγνωρισμένης [κυβέρνησης], ούτε καν ο ειδικός απεσταλμένος του ΟΗΕ, είχαν οποιαδήποτε ανάμειξη στις διαπραγματεύσεις μεταξύ των Χούθι και των Σαουδαράβων. Έτσι, ό,τι έχουν συμφωνήσει αυτοί οι δύο ουσιαστικά επιβάλλεται σε όλους τους άλλους, ανεξάρτητα από το τι μπορεί να σκέφτονται ή να μην σκέφτονται γι’ αυτό.

Έτσι βλέπουμε ότι η ανάμειξη στην Ερυθρά θάλασσα για την προάσπιση των Παλαιστινίων εμπερικλείει και στοιχεία αυτού του πολέμου για τους Χούθι και τους Υεμενίτες.

 

0ΥποστηρικτέςΚάντε Like

ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΑΡΘΡΑ ΑΠΟ ΣΥΝΤΑΚΤΗ

ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΑΡΘΡΑ

ΔΗΜΟΦΙΛΗ