Η τρέχουσα, εκτεταμένη επίθεση του Ισραήλ κατά του Λιβάνου και της αντιστασιακής οργάνωσης Χεζμπολάχ ξεκίνησε στις 8 Οκτωβρίου 2023. Για ένα χρόνο μέχρι τον Σεπτέμβρη του 2024, η σύγκρουση ήταν κυρίως ανταλλαγή πυρών κατά μήκος των συνόρων (Μπλε Γραμμή), με το Ισραήλ να απαντά με αεροπορικά πλήγματα. Σημαντική κλιμάκωση σημειώθηκε με αφορμή τις εγκληματικές εκρήξεις βομβητών και ασυρμάτων (17-18 Σεπτεμβρίου 2024) από το Ισραήλ και τη δολοφονία του ηγέτη της Χεζμπολάχ, Χασάν Νασράλα, στις 27 Σεπτεμβρίου.
- Ισραηλινή Εισβολή (30 Σεπτεμβρίου/1 Οκτωβρίου 2024):Το Ισραήλ ξεκίνησε χερσαία εισβολή στον νότιο Λίβανο (Επιχείρηση Βέλη του Βορρά).
- Κατάπαυση του Πυρός (Νοέμβριος 2024):Στις 27 Νοεμβρίου 2024 ανακοινώθηκε συμφωνία κατάπαυσης του πυρός, με σκοπό την αποχώρηση της Χεζμπολάχ βόρεια του ποταμού Λιτάνι και την επιστροφή των κατοίκων.
- Σημερινή Κατάσταση (Μάιος 2026):Παρά τη συμφωνία κατάπαυσης του πυρός του 2024, η επίθεση των Σιωναζί συνεχίζεται με μεγάλη ένταση.
Συνεχιζόμενες Επιθέσεις: Η Χεζμπολάχ συνεχίζει να αμύνεται, ενώ το Ισραήλ πραγματοποιεί εγκληματικά αεροπορικά πλήγματα και χερσαίες επιχειρήσεις στο νότιο Λίβανο. Η σύγκρουση έχει προκαλέσει εκατοντάδες θανάτους αθώων και αμάχων και μαζικές εκτοπίσεις πληθυσμού.
Aπό τις 8 Οκτωβρίου 2023 και εξής, υπάρχουν συνεχείς επιθέσεις του Ισραήλ εναντίον της λιβανέζικης ένοπλης αντιστασιακής οργάνωσης Χεζμπολάχ.
Μεταξύ 21ης Οκτωβρίου 2023 και 20ης Φεβρουαρίου 2024, η Προσωρινή Δύναμη των Ηνωμένων Εθνών στον Λίβανο (UNIFIL) κατέγραψε 7.948 εκτιμώμενα περιστατικά πυρών πυροβολικού από τα νότια της Μπλε Γραμμής (από το Ισραήλ στον Λίβανο).
Στον Λίβανο, περίπου 500.000 άτομα έχουν εκτοπιστεί, με τη Χεζμπολάχ να δηλώνει ότι δεν θα σταματήσει τις επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ μέχρι να σταματήσει τις επιθέσεις και τις στρατιωτικές του επιχειρήσεις στη Γάζα.
Στο βόρειο Ισραήλ, το Ισραήλ έχει αναγκάσει περίπου 96.000 άτομα να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους. Το Ισραήλ δηλώνει ότι οι επιθέσεις του θα συνεχιστούν στο πλαίσιο υλοποίησης του μεγάλου Ισραήλ.
Eμφυλιοπολεμική κατάσταση στο Λίβανο
Για πρώτη φορά μετά από δεκαετίες, η λιβανέζικη κυβέρνηση υπό τον φιλοσιωνιστή Πρόεδρο Ζοζέφ Αούν και τον Πρωθυπουργό Ναβάφ Σαλάμ έχει λάβει πρωτοφανή σκληρή στάση:
Τον Μάρτιο του 2026, η κυβέρνηση, μεταφέροντας εντολές των Σιωναζί κήρυξε τις στρατιωτικές δραστηριότητες της Χεζμπολάχ ως παράνομες, ζητώντας της να περιοριστεί μόνο στην πολιτική και να παραδώσει τα όπλα της στο κράτος.
Άμεσες διαπραγματεύσεις: Η Βηρυτός ξεκίνησε απευθείας συνομιλίες με το Ισραήλ στην Ουάσιγκτον (Απρίλιος-Μάιος 2026) με μεσολάβηση των ΗΠΑ, κάτι που η Χεζμπολάχ απορρίπτει κατηγορηματικά.
Παρά την εκλογή προέδρου στις αρχές του 2026, η σταθερότητα παραμένει εύθραυστη λόγω:
- Συγκρούσεων στην Ηγεσία: Ο Πρόεδρος του Κοινοβουλίου, Nabih Berri (σύμμαχος της Χεζμπολάχ), ασκεί βέτο σε πολλές κυβερνητικές αποφάσεις, υποστηρίζοντας το προφανές: ότι δεν μπορούν να γίνουν διαπραγματεύσεις όσο συνεχίζονται οι ισραηλινοί βομβαρδισμοί.
- Αναβολής εκλογών: Λόγω της εμπόλεμης κατάστασης και των μαζικών εκτοπισμών στο νότο, οι κοινοβουλευτικές εκλογές που ήταν προγραμματισμένες για τον Μάιο του 2026 αναβλήθηκαν για δύο χρόνια.
- Κοινωνικός διχασμός και “Κρίση Κυριαρχίας” Η ρήξη έχει περάσει και στην κοινωνία:
α. Υποστηρικτές της Κυβέρνησης: Πολλοί Λιβανέζοι (κυρίως Χριστιανοί, Δρούζοι και μέρος των Σουνιτών) υποστηρίζουν τον Πρόεδρο Aoun, θεωρώντας ότι η Χεζμπολάχ παρέσυρε τη χώρα σε έναν πόλεμο που εξυπηρετεί μόνο τα συμφέροντα του Ιράν.
β. Υποστηρικτές της Αντίστασης: Το σιιτικό στοιχείο και οι υποστηρικτές της Χεζμπολάχ βλέπουν τις κινήσεις της κυβέρνησης ως προδοσία και συνθηκολόγηση απέναντι στο Ισραήλ και τις ΗΠΑ. Το αποτέλεσμα είναι μια χώρα με «δύο κεφάλια»: μια κυβέρνηση προδοτών που μιλάει με το Ισραήλ για ειρήνη και μια ένοπλη οργάνωση που συνεχίζει την αντίσταση και σώζει τη χώρα.
Οι διαπραγματεύσεις στην Ουάσιγκτον αποτελούν την πρώτη προσπάθεια για απευθείας ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ των δύο κυβερνήσεων από το 1983, με τη μεσολάβηση των ΗΠΑ. Ήδη έχουν ολοκληρωθεί δύο γύροι συνομιλιών σε επίπεδο πρεσβευτών. Πρόκειται για διαπραγματεύσεις – κοροϊδία.
Τι ζητάει ο Λίβανος (Κυβέρνηση Σαλάμ):Η Βηρυτός δηλώνει ότι επιδιώκει «ειρήνη και όχι ομαλοποίηση» με
α. Κρατική Κυριαρχία: Εφαρμογή ενός πλαισίου όπου όλα τα όπλα στη χώρα θα βρίσκονται υπό τον αποκλειστικό έλεγχο του λιβανέζικου κράτους
β. Επιστροφή Εκτοπισμένων: Διασφάλιση της ασφαλούς επιστροφής των 1,6 εκατομμυρίων πολιτών που εγκατέλειψαν τις εστίες τους.
γ. Διεθνή Επιτήρηση: Δημιουργία μιας νέας ειρηνευτικής δύναμης με ευρωπαϊκή συμμετοχή για την παρακολούθηση της εκεχειρίας.
Στην πραγματικότητα είναι κυβέρνηση μαριονέτα του Ισραήλ!
Το Ισραήλ και κυβέρνηση Νετανιάχου επί της ουσίας θέλουν να προσαρτήσουν το νότιο Λίβανο, να επεκτείνουν τα σύνορα του Ισραήλ. Τυπικά ζητούν:
Πλήρη Αποχώρηση και χρονοδιάγραμμα για την απόσυρση των ισραηλινών δυνάμεων από τον νότιο Λίβανο, περιλαμβανομένων των αμφισβητούμενων συνοριακών σημείων. Αφοπλισμό της Χεζμπολάχ. Δικαίωμα Αυτοάμυνας, δηλαδή διατήρηση του δικαιώματος να παρεμβαίνει στρατιωτικά σε περίπτωση που εντοπιστούν «επικείμενες απειλές» ή παραβιάσεις της συμφωνίας. Ζώνη Ασφαλείας: Αν και οι ΗΠΑ αντιτίθενται σε μόνιμη παρουσία, το Ισραήλ επιδιώκει μια “αμυντική γραμμή” (Yellow Line) εντός του λιβανέζικου εδάφους μέχρι να διασφαλιστεί η σταθερότητα.
Οι ΗΠΑ (Πρόεδρος Τραμπ και ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο) προωθούν ένα σχέδιο που είναι υπέρ του Ισραήλ και περιλαμβάνει:
α. Εκεχειρία 10 ημερών (με δυνατότητα παράτασης), η οποία ήδη ισχύει προσωρινά.
β. Υποστήριξη του Λιβανέζικου Στρατού (LAF): Εκπαίδευση και εξοπλισμός των επίσημων δυνάμεων του Λιβάνου ώστε να μπορέσουν να αντικαταστήσουν τη Χεζμπολάχ στον έλεγχο της χώρας.
γ. Πρόταση για Συνάντηση Κορυφής: Ο Λευκός Οίκος έχει απευθύνει πρόσκληση στους Aoun και Νετανιάχου για μια ιστορική χειραψία στην Ουάσιγκτον, την οποία όμως η λιβανέζικη πλευρά θεωρεί “πρόωρη” μέχρι να υπάρξει ουσιαστική πρόοδος
Τα μεγάλα εμπόδια στην (προδοτική) συμφωνία πλαίσιο είναι η άρνηση της ηρωικής Χεζμπολάχ: Η οργάνωση έχει δηλώσει ότι «δεν την αφορούν» οι συνομιλίες και ότι δεν πρόκειται να εφαρμόσει καμία συμφωνία αφοπλισμού, θεωρώντας τη διαδικασία «συνθηκολόγηση» από την πλευρά της κυβερνητικής πλειοψηφίας.
Σοβαρή παράμετρος ο ρόλος του στρατού
Ο λιβανέζικος στρατός (LAF) αποτελεί τον κεντρικό πυλώνα του αμερικανικού σχεδίου για τη σταθερότητα στον Λίβανο (Μάιος 2026), έχοντας του αναθέσει να επωμιστεί το εξαιρετικά δύσκολο έργο να αντικαταστήσει τη Χεζμπολάχ ως τη μοναδική αντιστασιακή δύναμη στον νότο.
Ο διοικητής του στρατού, στρατηγός Ροντόλφ Χαϊκάλ, εφαρμόζει ένα πολυεπίπεδο σχέδιο που περιλαμβάνει:
Α. Ζώνες Αφοπλισμού: Η χώρα έχει χωριστεί σε πέντε γεωγραφικές περιοχές, με προτεραιότητα την περιοχή νότια του ποταμού Λιτάνι, όπου ο στρατός έχει ήδη ξεκινήσει την καταγραφή και κατάσχεση παράνομου οπλισμού
Β. Ανάπτυξη Δυνάμεων: Στόχος είναι η ανάπτυξη τουλάχιστον 10.000 στρατιωτών στα νότια σύνορα, με την υποστήριξη της ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ (UNIFIL)
Γ. Διεθνής και αμερικανική υποστήριξη, συντονισμό με ΗΠΑ: Στις 2 Μαΐου 2026, ο Χαϊκάλ συναντήθηκε στη Βηρυτό με τον Αμερικανό στρατηγό Τζόζεφ Κλίαρφιλντ, ο οποίος ηγείται της επιτροπής επιτήρησης της εκεχειρίας, για να συζητήσουν την ενίσχυση της επιχειρησιακής ικανότητας του στρατού.
Η στάση των ΗΠΑ και της Ευρώπης είναι σήμερα αμφίσημη. Από τη μια υποτίθεται ότι προσπαθούν να βοηθήσουν διπλωματικά και οικονομικά τον Λίβανο, από την άλλη επιδιώκουν να ενισχύουν τα κρατικά τους συμφέροντα και το κράτος απαρτχάιντ του Ισραήλ. Οι ΗΠΑ και η Γαλλία έχουν δεσμευτεί να εξοπλίσουν τον στρατό με σύγχρονα μέσα, ώστε να μπορεί να επιβάλει την κυριαρχία του κράτους απέναντι σε μη κρατικές ομάδες.
Ενώ η κυβέρνηση κήρυξε παράνομη τη στρατιωτική δράση της Χεζμπολάχ τον Μάρτιο του 2026, ο στρατός αποφεύγει μέχρι στιγμής την άμεση ένοπλη σύγκρουση μαζί της για να αποτρέψει έναν νέο εμφύλιο πόλεμο.
Σημερινές Θέσεις της Χεζμπολάχ
Η οργάνωση υιοθετεί μια τακτική “ελεγχόμενης έντασης” με την ηγεσία του στρατού. Ενώ ο στρατηγός Χαϊκάλ δέχεται πιέσεις από τις ΗΠΑ να επιταχύνει τον αφοπλισμό, η Χεζμπολάχ εκμεταλλεύεται τον δισταγμό του να προκαλέσει «λουτρό αίματος», θεωρώντας ότι ο στρατός δεν έχει ούτε τους πόρους ούτε την πολιτική κάλυψη για μια τέτοια κίνηση. Η πολιτική ρήξη είναι πλέον ορατή στις καθημερινές λειτουργίες του κράτους. Σιίτες υπουργοί που πρόσκεινται στη Χεζμπολάχ έχουν αποχωρήσει από κυβερνητικές συνεδριάσεις σε ένδειξη διαμαρτυρίας για το χρονοδιάγραμμα αφοπλισμού. Η ηγεσία της οργάνωσης (υπό τον Ναΐμ Κασέμ) παρουσιάζει τις κινήσεις της κυβέρνησης ως ένα «αμερικανο-ισραηλινό σχέδιο» που αποσκοπεί στην αποδυνάμωση του Λιβάνου. Στο πεδίο των μαχών, η Χεζμπολάχ συνεχίζει τις επιθέσεις με drones κατά των ισραηλινών δυνάμεων (όπως στις περιοχές Ρας αλ-Μπάιντα και Καντάρα), στέλνοντας το μήνυμα ότι παραμένει ο κυρίαρχος στρατιωτικός παίκτης παρά τις διπλωματικές πιέσεις στην Ουάσιγκτον.
Η ανθρωπιστική κατάσταση στο Λίβανο
Η ανθρωπιστική κατάσταση στον Λίβανο τον Μάιο του 2026 περιγράφεται από τον ΟΗΕ ως «εύθραυστη και εξαιρετικά ασταθής», καθώς οι ισραηλινές επιθέσεις εμποδίζουν την αποκατάσταση της στοιχειώδους καθημερινότητας.
Διαπιστώνονται
Αριθμός Εκτοπισμένων: Πάνω από 1,2 εκατομμύριο άνθρωποι παραμένουν μακριά από τα σπίτια τους.
- Ανθρώπινο Κόστος: Οι νεκροί από την έναρξη των εχθροπραξιών υπολογίζονται σε τουλάχιστον 2.500, ενώ μόνο από την έναρξη της εκεχειρίας (17 Απριλίου 2026) έχουν καταγραφεί τουλάχιστον 380 θάνατοι λόγω παραβιάσεων.
- Υγεία και Επισιτιστική Κρίση: Υπολογίζεται ότι το 24% του πληθυσμού (πάνω από 1,2 εκατ. άνθρωποι) θα αντιμετωπίσει οξεία επισιτιστική ανασφάλεια έως τον Αύγουστο του 2026.
- Κατάρρευση Υποδομών: Το σύστημα ύδρευσης (WASH) απειλείται με ολική κατάρρευση τον Ιούλιο του 2026 λόγω έλλειψης καυσίμων και πόρων.
- Επιθέσεις στην Υγεία: Έχουν καταγραφεί 151 ισραηλινές επιθέσεις σε δομές υγείας, με αποτέλεσμα τον θάνατο 103 εργαζομένων.
- Κατεστραμμένα Χωριά: Πολλοί που επιχείρησαν να επιστρέψουν σε περιοχές όπως η Τύρος και η Ναμπατιέ βρήκαν τα σπίτια τους ισοπεδωμένα από το Ισραήλ και αναγκάστηκαν να επιστρέψουν στα καταφύγια.
- Απαγόρευση Πρόσβασης: Ο ισραηλινός στρατός εξακολουθεί να απαγορεύει την επιστροφή πολιτών σε δεκάδες χωριά κάτω από τη λεγόμενη “Κίτρινη Γραμμή” (YellowLine), εκδίδοντας νέες εντολές εκκένωσης ακόμη και κατά τη διάρκεια της εκεχειρίας
Καταληκτικά:
Ο Λίβανος αποτελεί μία Μεσογειακή χώρα, η οποία ακροβατούσε ανέκαθεν – γεωγραφικά και πολιτισμικά- μεταξύ Δύσης και Ανατολής και αποτελείται από ένα μωσαϊκό πολιτισμών, θρησκειών και αντιλήψεων. Στο έδαφος του διαμένουν, εδώ και αιώνες πλέον, Μαρωνίτες και Ορθόδοξοι Χριστιανοί, Μουσουλμάνοι Σουνίτες, Σιίτες, Αλαουίτες, Ισμαηλίτες, Δρούζοι, όπως επίσης και κάποιοι Εβραίοι, αλλά και άλλες θρησκευτικές κοινότητες, σε πολύ μικρότερα ποσοστά. Όμως η συνύπαρξη τους, παρά τη διαφορετικότητα τους, αυτή καθαυτή, δεν συνιστά την αιτία όλων των συγκρούσεων που ακολούθησαν. Η εκμετάλλευση των αντιθέσεων τους, από τον ιμπεριαλισμό και τον Σιωνισμό προκάλεσε όλα τα των τελευταίων δεκαετιών.
Πηγές: Διαδίκτυο LeMondeinternational/fr.. Wikipedia /fr , ελληνικός και διεθνής ημερήσιος τύπος της περιόδου των συγκρούσεων.
